Pierwsza Polska Przychodnia Internetowa
Łukasza, Leona Czwartek 22. Kwietnia 2021r
linki sponsorowane, reklamy
Dur brzuszny, czyli tyfus
Dur brzuszny (Typhus abdominalis), czyli tyfus brzuszny jest chorobą zakaźną, którą cechuje zajęcie aparatu limfatycznego przewodu pokarmowego, prowadzące do owrzodzeń jelita cienkiego.

Nazwa tyfus pochodzi od słowa greckiego, które odpowiada „odurzeniu”.
Stąd też pochodzi polska nazwa stanu odurzenia chorobowego – dur. To ostre schorzenie zakaźne, przebiegające z wysoką gorączką i objawami zamroczenia świadomości (odurzenia), wywołane jest przez pałeczkę duru brzusznego Salmonella typhi – odkrytą przez profesora Uniwersytetu Jagiellońskiego dr. T. Browicza w roku 1874, a dokładnie opisaną w 1880 r. przez profesora Uniwersytetu w Zurychu i Halle dr. K.J. Ebertha i dlatego nazywaną również Eberthella typhi.

Tyfus od zawsze nękał ludzkość
Dur brzuszny znany był ludzkości od najdawniejszych czasów, lecz aż do końca XVIII w. nie wyodrębniono go spośród wielu „chorób gorączkowych” o podobnych objawach. W XVIII w. znany kronikarz polski J.K. Haur w książce pt. Skład abo Skarbiec znakomitych sekretow o economiey ziemińskiey – Kraków 1693 r. str. 417 tak opisuje dur brzuszny: „Ta choroba zwykła najprędzej z biedy, z nędzy i ubóstwa przychodzi na ludzi, jakosz jey najwięcej we wsiach z wiosny po postach, a na przednówku, szerzy się bowiem z pokarmów i napojów niezdrowych, stąd chodzi zepsowanie natury i krwie, pochodzi też z zarazy, bo jest zaraźliwa choroba, znak tej choroby jest, gdy chory cuchnie...”.
Z kronik historycznych dowiadujemy się również, że dur brzuszny zawsze towarzyszył wojnom i kataklizmom dziejowym, dobijał głodnych i wyniszczonych, biednych i osłabionych nawet wtedy, gdy z niepowodzeń życiowych podnosili się, oczekując zmiany i uśmiechu losu. Dawniej zachorowanie na dur brzuszny stawało się często beznadziejną walką o życie chorego, dzisiaj jest uleczalnym, ale nadal groźnym dla chorego i jego otoczenia – schorzeniem zakaźnym.

Jak zarażamy się durem brzusznym?
Siedzibą zarazków są różne nieczystości, które dostają się do wody, mleka, owoców, warzyw, pieczywa oraz innych artykułów żywnościowych, a następnie przez usta do przewodu pokarmowego. Źródłem zakażenia może też być woda używana do picia, potrzeb kuchennych, a nawet do kąpieli, która zawiera zarazki z odchodów ludzkich i zwierzęcych, brudnej bielizny, śmieci itp. Zanieczyszczenie mleka zarazkami duru następuje najczęściej przy dojeniu krów brudnymi rękami. Naturalnie wszystkie przetwory, pochodzące z takiego mleka, a więc śmietana, twaróg, ser, masło, grożą również chorobą.

Stosunkowo często zanieczyszczone zarazkami duru bywają warzywa i owoce.
Wiadomo, że najlepsze warzywa, jak np.: ogórki, sałata rosną na nawozie ludzkim. Nieuświadomieni lub nieuczciwi ogrodnicy „podpędzają” już zasadzone warzywa podlewając je nieczystościami. Wystarczy, jeżeli posadzą rozsadę na świeżym wiosennym nawozie, w którym pełno jest bakterii tyfusowych. Wtedy warzywa, rosnące przy ziemi (sałata, rzodkiewki, ogórki) oraz spadające na ziemię (pomidory) – ulegają zakażeniu bakteryjnemu.
Na szczęście promienie słoneczne, niszcząc toksyny bakteryjne działają profilaktycznie i dlatego zakażenia te nie są częste. Owoce zanieczyszczamy, biorąc je brudnymi rękami i spożywając bez mycia.

Zakażenie zarazkami duru może nastąpić również przez pieczywo.
Często chleb bierze się brudnymi rękami, przykrywa się brudnymi gałganami, wozi się na nie umytych wozach, na deskach, po których chodzi się w zabłoconym obuwiu. W punktach samoobsługowej sprzedaży pieczywa na półkach leżą kartki papieru, które mają chronić to pieczywo przed bezpośrednim kontaktem z licznymi i różnymi rękoma. Setki i tysiące rąk codziennie chwyta kartkę z obu stron, zostawiając na niej odciski swoich palców, które mogą być czyste tylko bezpośrednio po umyciu. Dlatego należałoby wprowadzić inny sposób zabezpieczenia pieczywa. Na przykład najbardziej nadawałyby się do tego rękawice z jednym palcem, takie, jakie służą do chwytania gorących naczyń kuchennych. Rękawice takie powinny być dość duże, wyprodukowane z grubszej folii, z tworzywa sztucznego, nadającego się do częstego mycia.

Dur brzuszny, podobnie jak czerwonka, najłatwiej szerzy się w porze letniej i wczesną jesienią
Na wskazaną sezonowość nasilenia choroby składa się wiele przyczyn. W porze letniej ludzie używają dużo wody, wszelkiego rodzaju napojów chłodzących, warzyw i owoców, które wywołują zaburzenia żołądkowo-jelitowe, a te mogą przenosić i potęgować zakażenia. W lecie zanieczyszczenie wydalinami ludzkimi osiedli i wszystkich najbardziej uczęszczanych miejscowości jest o wiele większe niż zimą. Nie należy lekceważyć – jako roznosicieli zarazy – owadów, a zwłaszcza much. Przenoszą one na łapkach i skrzydełkach miliony i miliardy bakterii z nieczystości na produkty spożywcze. Stwierdzono, że przyczyną groźnej epidemii duru brzusznego może być nawet minimalna ilość bakterii.

Jak rozpoczyna się dur brzuszny?
Po upływie 2 lub 3 tygodni od chwili wtargnięcia zarazków przez usta do jelit człowieka występują: bóle i zawroty głowy, silne ogólne osłabienie, brak łaknienia i lekkie dreszcze. Temperatura ciała podnosi się, chory skarży się na bezsenność, niesmak w ustach, język ma suchy i obłożony nalotem, zdarzają się zaparcia lub biegunka. Po upływie tygodnia występuje w 50–80% przypadków różyczka durowa w postaci nielicznych drobnych plamek na tułowiu, ramionach i udach. Gorączka dochodzi do 39–40°, osłabienie wzrasta, chory bredzi, jest stale jakby odurzony (od tego nazwa dur) i traci okresowo przytomność, może też bezwiednie załatwiać swoje potrzeby fizjologiczne.

Uwaga, każdy chory na dur brzuszny musi być leczony w szpitalu zakaźnym!
A to dlatego, że tzw. reżim sanitarny nie zezwala w durze brzusznym na leczenie w domu. Po drugie i najważniejsze, dlatego, że wskutek procesu chorobowego powstają niebezpieczne dla zdrowia owrzodzenia w jelicie cienkim i charakterystyczne objawy zatrucia ogólnego, z uszkodzeniem zwłaszcza układu nerwowego, układu krążenia i narządów miąższowych. W przebiegu schorzenia powstające w jelitach krwotoki, owrzodzenia i pęknięcia (perforacje) mogą być przyczyną przedostawania się pokarmu ciężko strawnego do otrzewnej i wtedy tylko bardzo szybka interwencja lekarska może uratować życie choremu.

Jak długo trwa prawidłowo leczona choroba?
Po upływie 2 tygodni stan zdrowia chorego zaczyna stopniowo się poprawiać. Gorączka spada, umysł przejaśnia się. Chory powoli nabiera sił, sprawi, wrażenie, jakby obudził się z długiego i ciężkiego snu, patrzy na świat jaśniej, weselej i z zaciekawieniem, a w zachowaniu jego zaznacza się stały wzrost dynamizmu życiowego. Wreszcie pod koniec czwartego tygodnia – chory zwykle powraca do zdrowia.

Apetyt rekonwalescenta zagraża zdrowiu
Po upływie długotrwałej głodówki wymuszonej chorobę rekonwalescent nabiera ogromnego łaknienia na różne zabronione artykuły spożywcze, jak: tłuszcze zwierzęce, słonina, boczek, smalec lub mięsa – kotlet schabowy, baleron, kaszanka (krew zwierzęca i słonina), szynka, kiełbasa itp. Zdarzały się już takie przypadki, że chory zaspokojenie głodu takimi właśnie potrawami przypłacił życiem.

Po wyzdrowieniu pojawia się nosicielstwo i zakażanie zarazkami duru
Chory po leczeniu szpitalnym jako ozdrowieniec zawsze wydala z siebie przez kilka tygodni zarazki, czując się przy tym znakomicie i pracując, jak każdy zdrowy człowiek. Zarazki te może nieraz wydalać przez wiele lat, a nawet przez całe życie. Takiego człowieka nazywamy nosicielem. W celu wykrywania nosicieli przeprowadza się wstępne i okresowe badania wśród ludzi związanych z pracą przy sprzedaży lub produkcji artykułów żywnościowych i odnotowuje się wyniki tych badań w książeczkach zdrowia (badanie kału na nosicielstwo duru brzusznego).

Profilaktyka tyfusu to szczepienia!
W celu uodpornienia organizmu przeciw tyfusowi przeprowadza się okresowe szczepienia ochronne. Terminy szczepień przeciw durowi brzusznemu wyznaczają placówki lecznictwa otwartego służby zdrowia.

Refleksje końcowe
Jak widać z powyższego opisu – dur brzuszny należy do tych schorzeń, które łatwo przychodzą, a odchodzą z trudem. Stare polskie przysłowie mówi: „Choroba przybywa na koniu, a odchodzi piechotą”. Dzięki osiągnięciom współczesnej medycyny choroba ta ma zapewniony dziś inny „środek lokomocji”, ale nie jej następstwa, które błąkają się po manowcach zdrowia publicznego i dezorganizują codzienne nasze życie. Trafnie ujął problem profilaktyki (zapobiegania) duru brzusznego znany epidemiolog prof. dr Marcin Kasprzak w słowach: „Gdzie ludzie mają zawsze czyste ręce, tam duru brzusznego mało”.

BIBLIOGRAFIA
  1. BIBLIA LECZY (THE BIBLE CURE), Reginald Cherry, USA, Wydawnictwo M., Kraków 2006.
  2. UZDROWIENIA LURDZKIE (w świetle dokumentow lekarskich), ks. Jozef Balleney, Guerisons de Lourdes, Wydawnictwo Ojcow Franciszkanów, Niepokalanów 1982.
  3. MYŚLĘ WIĘC JESTEM, Wydawnictwo „Antyk”, 1993.
  4. LECZENIE GŁODEM (Komu Wolno Pościć), Gerhard Leibóld, Ofi cyna Wydawnicza „SPAR”, Warszawa (Heilfasten • Entschlaeken • Regenierem • Abnehmen).
  5. WEGETARIANIZM, Kinga Wiśniewska-Roszkowska, Wiedza Powszechna, Warszawa 1987.
  6. MILK – a silent Killer, dr Naud Kishore Sharma, Ofi cyna Wydawnicza „SPAR”, Warszawa 1996.
Janusz Mieczysław Śliwa
lekarz chorób wewnętrznych i medycyny pracy
linki sponsorowane, reklamy
kolagen na stawy - KOLAGEN_cito produkty na gładką skórę - KOLAGEN_cito lifting piersi - KOLAGEN_cito lifting włosów - KOLAGEN_cito wstydliwe zmarszczki - KOLAGEN_cito nurkowanie z rurką - KOLAGEN_cito gra w kości - KOLAGEN_cito menopauza - KOLAGEN_cito na ból gardła szałwia - Cukierki_Szalwiowe na odporność - szałwia - Cukierki_Szalwiowe co na grypę szałwia - Cukierki_Szalwiowe pastylki amolowe szałwia - Cukierki_Szalwiowe częsty kaszel przyczyny szałwia - Cukierki_Szalwiowe na wzmocnienie - szałwia - Cukierki_Szalwiowe ładny głos szałwia - Cukierki_Szalwiowe na angine szałwia - Cukierki_Szalwiowe na wzmocnienie - aronia - Cukierki_Aroniowe produkty z aronii - Cukierki_Aroniowe ziołowe wspomaganie - aronia - Cukierki_Aroniowe zielarnia - aronia - Cukierki_Aroniowe ziołowe wspomaganie - aronia - Cukierki_Aroniowe cukierki ziołowe - aronia - Cukierki_Aroniowe cukierki ziołowe - aronia - Cukierki_Aroniowe dla całej rodziny - aronia - Cukierki_Aroniowe ziołowe wspomaganie - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe w zielarniach - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe dla całej rodziny - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe cukierki ziołowe - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe ziołowe wspomaganie - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe właściwości pokrzywy - Cukierki_Pokrzywowe ziołowe specjały - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe nowości z zielarni - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe nowości z zielarni - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe apteka - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe wspomaganie - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe właściwości żeńszenia imbiru - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe zioła - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe zielarnia - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe cukierki - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe wspomaganie - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe w zielarniach - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa ziołowe cukierki - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa ziołowe cukierki - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa właściwości aloesu trawy cytrynowej - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa ziołowe cukierki - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa aloes trawa cytrynowa - cukierki - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa dla całej rodziny - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa zioła - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa zielarnia - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez ziołowe cukierki - cukierki czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez apteka - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez nowości z zielarni - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez zioła w cukierkach - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez na odporność - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez ziołowe cukierki - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez produkty z czarnego bzu - Cukierki_Czarny_Bez ziołowe cukierki - cukierki głogowe - Cukierki_Glogowe na wzmocnienie - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe dla całej rodziny - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe w aptekach - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe nowości z apteki - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe produkty z głogu - Cukierki_Glogowe w aptekach - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe cukierki z ziołami - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe nowości - melisa - Cukierki_Melisowe w aptekach - melisa - Cukierki_Melisowe na odporność - melisa - Cukierki_Melisowe dla całej rodziny - melisa - Cukierki_Melisowe dla sedniorów - melisa - Cukierki_Melisowe produkty na odporność - melisa - Cukierki_Melisowe cukierki melisowe - cukierki - Cukierki_Melisowe cukierki ziołowe - cukierki melisowe - Cukierki_Melisowe cukierki ziołowe - cukierki walerianowe - Cukierki_Walerianowe ziołowe specjały - waleriana - Cukierki_Walerianowe cukierki z ziołami - waleriana - Cukierki_Walerianowe produkty na odporność - waleriana - Cukierki_Walerianowe zioła w cukierkach - waleriana - Cukierki_Walerianowe w zielarniach - waleriana - Cukierki_Walerianowe ziołowe produkty - waleriana - Cukierki_Walerianowe zielarnia - waleriana - Cukierki_Walerianowe jazda na rolkach - Dezodorant_SuperDeo wyścigi konne - Dezodorant_SuperDeo rugby - Dezodorant_SuperDeo koszykówka uliczna - Dezodorant_SuperDeo kajakarstwo - Dezodorant_SuperDeo wartościowy dezodorant - Dezodorant_SuperDeo skok o tyczce - Dezodorant_SuperDeo żeglarstwo - Dezodorant_SuperDeo
Przychodnia.pl, jest nazwą zastrzeżoną (C) 1999. Informacje zawarte na naszych stronach WWW mają charakter dydaktyczno - poglądowy i nie mogą stanowić podstawy do zaniechania kontaktu z lekarzami w celu badania, leczenia czy konsultacji. Jakkolwiek zespół redakcyjny dokłada wszelkich starań, aby informacje tu zawarte były rzetelne i pochodziły z wiarygodnych źródeł, nie ponosi żadnej odpowiedzialności za ich stosowanie w praktyce.