Pierwsza Polska Przychodnia Internetowa
Renaty, Witolda Wtorek 12. Listopada 2019r
linki sponsorowane, reklamy
Czy starość jest chorobą?
Na kogo Muzy krzywym okiem nie patrzyły w dzieciństwie, ten i siwy wciąż im będzie miły.
Kallimach, Aitia (Przekład Zofia Cierniakowa)
Motto wstepne od Autora

Fatum starości - choroby i niedołężność
Jeśli jako medyk piszę książkę o gerontologii, to oczywistym wydaje się skojarzenie, iż nauka owa dotyczyć musi określonych schorzeń występujących w konkretnym przedziale wiekowym, zaczynającym się powyżej przyjętej umownej granicy, 65. roku życia człowieka. Czy jest więc starość chorobą? Zdecydowanie nie jest! Wszakże choroba to reakcja ustroju na działanie czynnika chorobowego, prowadząca do wyczerpania zdolności adaptacyjnych ustroju, do zaburzeń współdziałania narządów i tkanek, a w następstwie do zaburzeń czynnościowych i zmian organicznych w tkankach, narządach, układach i całym ustroju ludzkim.
Czy jest więc starość może kalectwem? Na pewno nie, gdyż za kalectwo rozumiemy poważne uszkodzenie ciała utrudniające lub uniemożliwiające jego normalne funkcjonowanie.

Naturalny proces przyrody
Oczywiście starość jest jedynie naturalnym okresem życia, następującym po wieku dojrzałym, tak jak młodzieńczość, poprzedzana przez dzieciństwo, jest okresem życia człowieka przed wejściem w wiek dojrzały. Pragnienie nieśmiertelności i tęsknota za wieczną młodością, a równocześnie świadomość nieuchronności procesów starzenia i śmierci, pasjonowały ludzi od zarania dziejów.

Wady starości
Cyceron w swoim traktacie Katon Starszy, dotyczącym starości, a pochodzącym z I wieku przed naszą erą, pisze:
Kiedy się zastanawiam nad starością, cztery widzę przyczyny, dla których starość zwykliśmy uważać za nieszczęśliwy okres życia: oddala nas ona od życia czynnego, osłabia siły fizyczne, pozbawia nas wszystkich zmysłowych przyjemności, bliską jest śmierci.
Rozważania Cycerona na temat przemijania i śmierci nie tracą na swej aktualności, albowiem pomimo nowoczesnych technik badawczych wiele pytań dotyczących starzenia się organizmu pozostaje bez odpowiedzi.
Życie każdego z nas posiada bramę, przez którą wchodząc, zaznacza ono swój początek. Bramą tą jest poczęcie, a później poród. Jest to przeważnie brama triumfalna, gdy witani bywamy radością naszych bliskich i sami często wydając głośny krzyk, zaznaczamy swą obecność. Z nią graniczy dzieciństwo, a później młodość, ów piękny okres „podbijania i zdobywania otaczającego nas świata”.

Brama śmieci i marzenie o nieśmiertelności
Druga brama, a tę wzdrygamy się przekroczyć - to brama śmierci. Dokąd zmierza nasza dalsza wędrówka i czy w ogóle ona istnieje, to trapiąca nas, od zarania dziejów ludzkości, zagadka. Z bramą tą styka się bezpośrednio starość i pewnie dlatego jest ona okresem życia budzącym u wielu niepokój. Stąd pochodzą marzenia ludzkości o życiu wiecznym, o nieśmiertelności. Owo pojęcie wieczności rozumiemy jednak mgliście i co najwyżej intuicyjnie. Kotarbiński uważa, że ogrom wieczności przekracza wszelkie granice ludzkiego poznania, a skoro tak, to nie może być rzeczywistym przedmiotem pragnienia. Ten wielki polski filozof dla zobrazowania owej niemożliwości wyobrażenia pojęcia wieczności przytacza hinduską legendę.
Na szczyt góry diamentowej, wyższej niż Himalaje przylatuje co rok mały ptaszek i czyści sobie swój miękki dziobek o diament. Otóż, gdy ów ptaszek w ten sposób zetrze całą górę, wówczas minie dopiero pierwsza sekunda wieczności. Tak więc nie sama skończoność życia zasmuca, lecz jego krótkotrwałość, mierzona stosunkiem do pożądanej długotrwałości. A że starość jest etapem życia wiodącym ku jego końcowi, dlatego jest przez wielu tak niechętnie witana.

Świadomość śmieci – ceną za naszą ewolucję?
Problem „względnej nieśmiertelności” znany jest jednak w przyrodzie i dość dobrze opisany przez naukowców. Kunicki-Goldfinger w swej pracy pt. Dziedzictwo i przyszłość stwierdza:
Śmierć jest ceną, jaką płacą najwyżej uorganizowane istoty za swą ewolucję. Świadomość śmierci jest ceną, jaką płaci człowiek za ewolucję swego intelektu...
Biologia w sposób jasny udowadnia, że śmierć wieńcząca starzenie się jest nieunikniona i że sama jest owocem ewolucji. Należy jednocześnie pamiętać, że organizmy jednokomórkowe (Prokaryota) są właściwie nieśmiertelne. Każdy z takich osobników dzieli się bowiem na następne dwa, identyczne z nim. Śmierć naturalna, rozumiana jako kres istnienia osobnika, niezależny od przypadkowych czynników zewnętrznych jest terminem nieopisującym zjawiska ich istnienia. To samo odnosi się do najprostszych, lecz nieco bardziej złożonych organizmów (Eukaryota). Zjawisko śmierci naturalnej pojawiło się w czasie ewolucji wraz z indywidualizacją układu żywego i wzrostem znaczenia rozmnażania płciowego. Pokolenia, po wyprodukowaniu gamet i rozdzielone ich zlaniem się, a następnie rekombinacją genetyczną w czasie podziałów embrionu, ustępują kolejnym - swym następcom.

Uniwersalność procesu starzenia a kultura
Uniwersalność procesu starzenia się powoduje, że wiele zjawisk przeważnie opisywanych w badaniach organizmów niższych, zbliżonych już do (Eukaryota) można odnosić do wyższych, bardziej zróżnicowanych organizmów, a nawet do człowieka. Tak więc za człowieczeństwo płacimy przemijaniem. A wszelkie wysiłki, aby to zmienić, kończą się tylko rozczarowaniem. Wystarczy przypomnieć historię Titonosa. Pod koniec każdej nocy różanopalca Eos (Jutrzenka) - zdobna w szafranową szatę, piękna córka Hyperiona, wstaje ze swego łoża na wschodzie nieboskłonu, dosiada rydwanu zaprzężonego w parę rumaków i udaje się na Olimp, aby zapowiedzieć nadejście swego brata, boskiego Heliosa. Po jego przybyciu oboje wyruszają w niebiańską podróż do zachodnich brzegów oceanu. Z wysokości nieba widziała dokładnie, co dzieje się na ziemi. Poznawała wszelkie ludzkie sprawy; i dobre, i złe uczynki. Zadziwiona nieprawościami, rozczarowana ludzkim plemieniem zdecydowała nie interesować się owymi niedoskonałymi istotami. Pewnego razu jednak spostrzegła na ziemi pięknego młodzieńca, który ponadto cechował się elegancką prostotą, szlachetnością i nieskazitelnym charakterem. Od tego dnia obserwowała go nieustannie, a jej podziw nie słabł, tylko się umacniał. Titonos, bo to o nim mowa, nawet nie zdawał sobie sprawy, że jest tak dokładnie obserwowany z wysokiego nieba. Na koniec Eos zakochała się w młodzieńcu i nie chciała ani chwili spędzać bez niego. Ubłagała boskiego ojca Zeusa, aby zezwolił na jej ślub z Titonosem, a jego samego obdarzył nieśmiertelnością. Z tym wspaniałym darem przedstawiła się młodzieńcowi, a że była jedną z najpiękniejszych bogiń, nic dziwnego, iż od pierwszego wejrzenia rozkochała go w sobie. Wspólne ich życie było pasmem uciech, igraszek i szczęścia. Wydawać by się mogło, że stan taki trwać będzie wiecznie, gdyż młody żonkoś miał zagwarantowaną nieśmiertelność.
Niestety, Eos, wyprosiwszy dla Titonosa dar wiecznego życia, zapomniała poprosić o wieczną młodość. Tak więc nasz bohater po pewnym czasie zestarzał się, posiwiał i coraz bardziej się kurczył. Członki jego straciły siłę i gdzieś uleciał jego dotychczasowy wigor. Głos stracił miękkość, a mowa stała się szorstka i chrypiąca. Stał się zrzędliwy i niecierpliwy. Gdy wreszcie Eos miała dosyć pielęgnowania starca, zamknęła go w swej sypialni i przemieniła w cykadę.

Dobra a zła starość, czyli obarczona chorobami
Mówiąc i pisząc o starości, mylono i do dzisiaj myli się dwa zasadniczo różne stany: normalną starość i starość obarczoną wszystkimi możliwymi w tym okresie chorobami. Wobec częstych chorób dzieci potrafimy być wyrozumiali i cierpliwi. A przecież samych tylko przeziębień i zbliżonych do nich chorób może u dziecka występować po kilka rocznie. Śmiertelność dzieci była w przeszłości przerażająca – umierało w ciągu kilku lat prawie co trzecie narodzone dziecko. Lęk przed chorobami pojawiającymi się w starości i ich konsekwencją – śmiercią - bywał groźny i nadal takim bywa głównie dlatego, że od razu wyobrażamy sobie naszą własną starość i nasz własny koniec.
Może dlatego od zarania dziejów spotykamy częste „jeremiady” o niedobrej starości. Czy zawsze tak myślano? Co zmieniało się w ciągu wieków w postrzeganiu starości, zwłaszcza cudzej? Nad własną bowiem ludzie medytowali zazwyczaj dopiero wtedy, gdy ta ich dopadła.
Jednym z najstarszych dokumentów sprzed czterech i pół tysiąca lat jest skarga na starość Pteh-hotepa, wezyra faraona Isesi. Skarga owa, powtarzana później przez miliardy stworzeń, brzmi:
Jak nieznośny jest los starca! Słabnie on z każdym dniem; wzrok mu się pogarsza, uszy przestają słyszeć, opuszczają go siły (...) nie może sobie przypomnieć tego, co było wczoraj. Starość to największe nieszczęście, jakie może dotknąć człowieka.
Podobna w wydźwięku jest wypowiedź psalmisty czy skarga starego Eurypidesa: Miarą naszych lat jest lat siedemdziesiąt lub, gdy jesteśmy mocni, osiemdziesiąt;
a większość z nich to trud i marność:
bo szybko mijają, my zaś odlatujemy.
Psalm 90 [89], 10.

dr nauk med. Janusz Krzyżowski
Psychiatra
KONTAKT: Gabinet prywatny tel. 22 833 18 68
Przyjmuje psychiatra: dr nauk med. Włodzimierz Szyszkowski
linki sponsorowane, reklamy
wioślarstwo - KOLAGEN_cito wzmocnij stawy na nartach - KOLAGEN_cito produkty dla seniorów - KOLAGEN_cito bolą stawy - KOLAGEN_cito judo - KOLAGEN_cito surfing - KOLAGEN_cito paradontoza - KOLAGEN_cito piłka ręczna - KOLAGEN_cito przeziębienie leki szałwia - Cukierki_Szalwiowe zielarka szałwia - Cukierki_Szalwiowe na przeziębienie szałwia - Cukierki_Szalwiowe cukierki szałwiowe szałwia - Cukierki_Szalwiowe nowości - szałwia - Cukierki_Szalwiowe cukierki verbena szałwia - Cukierki_Szalwiowe ziołowe wspomaganie - szałwia - Cukierki_Szalwiowe najlepsze na grypę szałwia - Cukierki_Szalwiowe właściwości aronii - Cukierki_Aroniowe zioła - aronia - Cukierki_Aroniowe w aptekach - aronia - Cukierki_Aroniowe w aptekach - aronia - Cukierki_Aroniowe nowości z apteki - aronia - Cukierki_Aroniowe przeciw stresowi - aronia - Cukierki_Aroniowe zioła w cukierkach - aronia - Cukierki_Aroniowe w zielarniach - aronia - Cukierki_Aroniowe ładna cera - Cukierki_Pokrzywowe nowości - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe właściwości pokrzywy - Cukierki_Pokrzywowe przeciw stresowi - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe w zielarniach - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe dla sedniorów - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe ładna cera - Cukierki_Pokrzywowe ładne paznokcie - Cukierki_Pokrzywowe dla sedniorów - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe wspomaganie - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe żeńszeń imbir - cukierki - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe cukierki - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe cukierki ziołowe - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe właściwości żeńszenia imbiru - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe produkty z żeńszenia i imbiru - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe nowości z apteki - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe wspomaganie - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa nowości z zielarni - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa produkty na odporność - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa produkty na odporność - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa cukierki z ziołami - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa na odporność - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa zielarnia - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa ziołowe produkty - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa na wzmocnienie - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez nowości z apteki - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez w aptekach - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez dla całej rodziny - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez dla całej rodziny - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez ziołowe produkty - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez w aptekach - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez w aptekach - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez dla sedniorów - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe apteka - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe cukierki z ziołami - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe ziołowe produkty - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe ziołowe produkty - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe co dobrego - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe ziołowe cukierki - cukierki głogowe - Cukierki_Glogowe na odporność - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe przeciw stresowi - melisa - Cukierki_Melisowe ziołowe cukierki - melisa - Cukierki_Melisowe produkty na odporność - melisa - Cukierki_Melisowe zioła w cukierkach - melisa - Cukierki_Melisowe nowości - melisa - Cukierki_Melisowe w zielarniach - melisa - Cukierki_Melisowe nowości - melisa - Cukierki_Melisowe zielarnia - melisa - Cukierki_Melisowe dla całej rodziny - waleriana - Cukierki_Walerianowe produkty na odporność - waleriana - Cukierki_Walerianowe w aptekach - waleriana - Cukierki_Walerianowe na wzmocnienie - waleriana - Cukierki_Walerianowe zioła - waleriana - Cukierki_Walerianowe właściwości waleriany - Cukierki_Walerianowe cukierki z ziołami - waleriana - Cukierki_Walerianowe nowości z zielarni - waleriana - Cukierki_Walerianowe najskuteczniejszy dezodorant - Dezodorant_SuperDeo kolarstwo - Dezodorant_SuperDeo renomowany dezodorant - Dezodorant_SuperDeo tenis stołowy - Dezodorant_SuperDeo koszykówka - Dezodorant_SuperDeo dżudo - Dezodorant_SuperDeo gra w kości - Dezodorant_SuperDeo gra w kości - Dezodorant_SuperDeo
Przychodnia.pl, jest nazwą zastrzeżoną (C) 1999. Informacje zawarte na naszych stronach WWW mają charakter dydaktyczno - poglądowy i nie mogą stanowić podstawy do zaniechania kontaktu z lekarzami w celu badania, leczenia czy konsultacji. Jakkolwiek zespół redakcyjny dokłada wszelkich starań, aby informacje tu zawarte były rzetelne i pochodziły z wiarygodnych źródeł, nie ponosi żadnej odpowiedzialności za ich stosowanie w praktyce.
Udostępnij
Facebook