Pierwsza Polska Przychodnia Internetowa
Justyny, Cypriana Sobota 26. Września 2020r
linki sponsorowane, reklamy
Hemoglobina glikowana
Hemoglobina w krwinkach czerwonych stosunkowo łatwo dołącza cząsteczkę glukozy z krwi. Im wyższy poziom glukozy we krwi i im dłużej się utrzymuje, tym więcej dołącza się glukozy i więcej jest tzw. hemoglobiny glikowanej, oznaczonej symbolem - HbA1c. Ponieważ krwinka czerwona żyje przeciętnie około 120 dni - poziom hemoglobiny glikowanej dokładnie odzwierciedla przeciętny poziom cukru we krwi w tym czasie. Dlatego wskaźnik ten stał się oceną skuteczności leczenia cukrzycy w dłuższych odcinkach czasu.
Z jakich pomiarów stężenia glukozy we krwi korzystamy najczęściej?
W codziennej praktyce najczęściej stosowanym wskaźnikiem wyrównania cukrzycy jest stężenie glukozy we krwi i w moczu. Stężenie glukozy we krwi nazywamy terminem medycznym – poziomem glikemii, a obecność cukru w moczu terminem - glukozuria.
Jakie są plusy i minusy powyższych popularnych pomiarów?
Niewątpliwą zaletą pomiaru glikemii jest szybkość i łatwość dokonywania pomiarów. Mogą być one wykonywane w domu samodzielnie przez pacjenta, np. przy pomocy coraz bardziej popularnych elektronicznych urządzeń zwanych glukometrami, (jak też przy pomocy tradycyjnych pasków testowych.) Ujemną stroną tej miary glikemii – jako wskaźnika kontroli leczniczej – jest to, że określa ona tylko chwilowy stan metaboliczny ustroju (chwilową glikemię). Podobnie glukozuria (obecność cukru w moczu) zależy nie tylko od stopnia hiperglikemii, ale również od indywidualnie zmiennego progu nerkowego dla glukozy.
Jakie są przyczyny zmienności poziomu glikemii?
Głównymi przyczynami zmienności glikemii u chorych na cukrzycę jest wpływ posiłków różnej wielkości i jakości, zmiennej aktywności fizycznej, różnorodności leków i indywidualnej reakcji na nie, aktualny stan zdrowia, itp.
Jak można zatem ustalić poprawność leczenia cukrzycy w dłuższych okresach czasu?
Można stosować seryjne, częste pomiary stężenia glukozy we krwi, tzw. dobowe profile glikemii. Umożliwiają one ocenę wyrównania cukrzycy w dłuższych przedziałach czasowych, ale są uciążliwe dla chorego i w związku z tym rzadko stosowane.
Jakie ulepszone oceny glikemii współczesna nauka zaproponowała chorym na cukrzycę w ostatnich latach?
Pod koniec lat 70. w Stanach Zjednoczonych, a następnie w Europie Zachodniej wprowadzono nowy wskaźnik długoterminowego wyrównania cukrzycy, a mianowicie hemoglobinę glikowaną. Termin ten oznacza się skrótowo symbolem - HbA1c.
Jakie odkrycie stało się podstawą ulepszonego wskaźnika glikemii?
Podstawą nowego wskaźnika stało się odkrycie, że glukoza ma zdolność trwałego łączenia się z białkami krwi, a zwłaszcza z hemoglobiną. Trzeba bowiem wiedzieć, że krążące w krwi krwinki czerwone (erytrocyty) zawierają białko – hemoglobinę, która przenosi tlen z płuc do narządów i tkanek. Okazało się, że krwinki czerwone zdrowych dorosłych osób zawierają 4–6 procent związku hemoglobiny z glukozą, tzw. hemoglobiny glikowanej. Proces łączenia się hemoglobiny z glukozą nazwano glikacją. Przebiega on powoli i jest prawie nieodwracalny. Trwa przez cały okres życia krwinki czerwonej, wynoszący przeciętnie 120 dni.
Co oznacza pomiar hemoglobiny glikowanej?
O szybkości tworzenia się hemoglobiny glikowanej (HbA1c) decyduje stężenie glukozy we krwi oraz czas trwania hiperglikemii (okresu „przecukrzenia” krwi). Hemoglobina ta powstaje we krwi w ilości proporcjonalnej do średniego stężenie glukozy w ciągu ostatnich 2 miesięcy poprzedzających badanie. Jak ważny jest to wskaźnik, niech świadczy fakt, że u osób z cukrzycą źle wyrównaną zwykle stwierdza się stężenie hemoglobiny glikowanej 2–3-krotnie wyższe, niż u osób zdrowych.
Jaki poziom hemoglobiny glikowanej we krwi możemy uznać, za optymalny, a jaki za niekorzystny?
Stężenie hemoglobiny glikowanej (HbA1c) poniżej 7 proc. oznacza dobre wyrównanie cukrzycy, natomiast wartości w zakresie 7–8 proc. świadczą o gorszym wyrównaniu cukrzycy, ale można je jeszcze akceptować. Jeśli wartość hemoglobiny glikowanej jest wyższa od 8 proc., to należy pilnie dokonać zmian w sposobie leczenia cukrzycy.
Dlaczego optymalny poziom tego wskaźnika jest dobrą oceną jakości leczenia cukrzycy?
Jak wynika z badań, u osób, które dzięki poprawnemu leczeniu cukrzycy osiągnęły zawartość hemoglobiny glikowanej poniżej 6%, ryzyko powikłań cukrzycy w postaci niekorzystnych zmian wzroku (retinopatia), nerkach (nefropatia), a także w tętnicach serca, mózgu i kończyn dolnych zmniejszyło się aż o 67%. Dlatego mówimy, że jest to wskaźnik długoterminowego wyrównania cukrzycy, a jego systematyczne oznaczanie, 3–4 razy w roku, jest dobrym sposobem oceny skuteczności leczenia.
Czy poprawny poziom hemoglobiny glikowanej jest wystarczającą gwarancją dobrego wyrównania cukrzycy, np. w krótkich odcinkach czasu, a zwłaszcza unikania niedocukrzenia?
Niestety, nie, gdyż zmniejszanie się lub zwiększanie stężenia hemoglobiny glikowanej, we krwi następuje powoli, w ciągu wielu dni, a nie godzin. Wskaźnik ten nie pokazuje niebezpiecznych dla zdrowia, choć krótkotrwałych incydentów niedocukrzenia (hipoglikemii). Co najważniejsze, u chorych z cukrzycą typu I (wymagającą wstrzyknięć insuliny) - szczególnie dbających o minimalny poziom hemoglobiny glikowanej, np. poniżej 6% obserwuje się 3 razy więcej przypadków hipoglikemii, niż u pozostałych. Osoby te łatwiej też przybywały na wadze.
Niebezpieczny spadek cukru
Hipoglikemia - groźne powikłanie cukrzycy
Jak zatem określić cel dobrego wyrównania cukrzycy?
Dla wielu osób celem może być minimalizacja poziomu hemoglobiny glikowanej – daje bowiem bardzo duże korzyści zdrowotne, ale pod ważnym warunkiem. Na postawienie sobie tak ambitnego celu mogą sobie pozwolić tylko pacjenci dobrze przeszkoleni medycznie, jak też bardzo starannie prowadzący samokontrolę glikemii. Oznacza to takie osoby, które potrafią względnie samodzielnie zapobiegać hipoglikemii poprzez odpowiednią modyfikację dawki leków (dotyczy przede wszystkim osób z cukrzycą typu I, wymagającą wstrzyknięć insuliny). Jak też tych osób, które prawidłowo kontrolują zawartość cukru i kalorii w diecie i umiejętnie stosujących wysiłek fizyczny (dotyczy wszystkich chorych). Warto wziąć pod uwagę, że leki hipoglikemizujące najnowszej generacji, takie jak np. glimepiryd, zapewniają łatwiejszą kontrolę poziomu hemoglobiny glikowanej bez niepożądanego wzrostu poziomu insuliny. Toteż uwzględniając wszystkie te przesłanki każdy chory powinien realistycznie ocenić swoje możliwości samokontroli i w konsultacji z lekarzem określić, do jakich wartości wskaźnika HbA1c może dążyć. Czy do minimalizacji poziomu hemoglobiny glikowanej, czy też do mniej rygorystycznych wskaźników, ale obarczonych mniejszym ryzykiem niedocukrzenia (hipoglikemii).
Samokontrola w cukrzycy
Co można poradzić osobom, które nie czują się na siłach minimalizować poziomu hemoglobiny glikowanej?
Bardzo korzystne dla zdrowia jest osiąganie zawartości HbA1c w granicach 7-7,5%. Jest to już łatwiejsze i z perspektywy długofalowej ochrony zdrowia wysoce opłacalne.
Co jeszcze powinniśmy wiedzieć o badaniu hemoglobiny glikowanej?
Niewątpliwą zaletą tego wskaźnika jest także to, iż próbka krwi potrzebna do oznaczenia może być pobrana o każdej porze dnia, ponieważ bieżące posiłki i wykonywane w danym dniu czynności nie mają zasadniczego wpływu na jego wartość. Oznaczanie hemoglobiny glikowanej wykonuje się w większości wojewódzkich poradni diabetologicznych, a także w wielu poradniach gminnych.



Czy obok hemoglobiny glikowanej są jeszcze inne podobne wskaźniki oparte na łączeniu się glukozy z białkami krwi?
Poza hemoglobiną glukozę przyłączają również albuminy. Wiązanie glukozy dokonuje się proporcjonalnie do wielkości i czasu trwania hiperglikemii. Stopień glikacji albumin ocenia się oznaczając stężenie tzw. fruktozaminy. Jest ona również dobrym wskaźnikiem długoterminowego wyrównania cukrzycy, ale dotyczy okresu krótszego, bowiem 2 tygodni poprzedzających badanie. Wynika to z faktu, że okres półtrwania albumin jest znacznie krótszy niż hemoglobiny. Oznaczenie stężenia fruktozaminy jest więc wskaźnikiem uzupełniającym w stosunku do pomiaru hemoglobiny glikowanej (HbA1c). Ze względu na krótszy okres potrzebny do zmian w jej stężeniu oznaczanie stężenia fruktozaminy powinno być wykonywane często, np. raz w miesiącu, zwłaszcza, że jest to metoda prosta, szybka i mało kosztowna.
.
Oprac. mgr Edward Ozga Michalski
Konsultacja prof. dr hab. med. Andrzej Danysz
linki sponsorowane, reklamy
renomowany kolagen - KOLAGEN_cito aerobik - KOLAGEN_cito karate - KOLAGEN_cito snooker - KOLAGEN_cito kolagen na cerę - KOLAGEN_cito bóle stawów - KOLAGEN_cito zmarszczki - KOLAGEN_cito dobre produkty z kolagenem - KOLAGEN_cito cukierki verbena szałwia - Cukierki_Szalwiowe ładny głos szałwia - Cukierki_Szalwiowe przeziębienie leki szałwia - Cukierki_Szalwiowe na gardło szałwia - Cukierki_Szalwiowe ładny głos szałwia - Cukierki_Szalwiowe w zielarniach - szałwia - Cukierki_Szalwiowe gdy boli gardło szałwia - Cukierki_Szalwiowe przeziębienie leki szałwia - Cukierki_Szalwiowe na odporność - aronia - Cukierki_Aroniowe właściwości aronii - Cukierki_Aroniowe dla całej rodziny - aronia - Cukierki_Aroniowe co dobrego - aronia - Cukierki_Aroniowe właściwości aronii - Cukierki_Aroniowe co dobrego - aronia - Cukierki_Aroniowe dla sedniorów - aronia - Cukierki_Aroniowe produkty na odporność - aronia - Cukierki_Aroniowe nowości z zielarni - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe w zielarniach - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe wzmocnienie organizmu - Cukierki_Pokrzywowe produkty na odporność - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe nowości z apteki - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe ziołowe produkty - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe zielarnia - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe przeciw stresowi - pokrzywa - Cukierki_Pokrzywowe cukierki z ziołami - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe na wzmocnienie - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe specjały - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe dla całej rodziny - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe ziołowe cukierki - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe w zielarniach - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe nowości - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe apteka - żeńszeń imbir - Cukierki_Zenszeniowo_Imbirowe cukierki ziołowe - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa na odporność - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa produkty z aloesu i trawy cytrynowej - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa ziołowe produkty - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa ziołowe produkty - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa co dobrego - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa zielarnia - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa cukierki ziołowe - aloes trawa cytrynowa - Cukierki_Aloesowe_z_Trawa_Cytrynowa apteka - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez cukierki czarny bez - cukierki - Cukierki_Czarny_Bez w zielarniach - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez w zielarniach - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez produkty z czarnego bzu - Cukierki_Czarny_Bez nowości - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez produkty z czarnego bzu - Cukierki_Czarny_Bez zioła - czarny bez - Cukierki_Czarny_Bez nowości z apteki - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe ziołowe produkty - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe co dobrego - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe cukierki głogowe - cukierki - Cukierki_Glogowe apteka - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe zielarnia - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe ziołowe cukierki - cukierki głogowe - Cukierki_Glogowe nowości - głóg, głogowe - Cukierki_Glogowe produkty na odporność - melisa - Cukierki_Melisowe produkty z melisy - Cukierki_Melisowe przeciw stresowi - melisa - Cukierki_Melisowe zioła w cukierkach - melisa - Cukierki_Melisowe w aptekach - melisa - Cukierki_Melisowe dla sedniorów - melisa - Cukierki_Melisowe ziołowe specjały - melisa - Cukierki_Melisowe produkty z melisy - Cukierki_Melisowe w zielarniach - waleriana - Cukierki_Walerianowe przeciw stresowi - waleriana - Cukierki_Walerianowe apteka - waleriana - Cukierki_Walerianowe dla sedniorów - waleriana - Cukierki_Walerianowe na wzmocnienie - waleriana - Cukierki_Walerianowe ziołowe produkty - waleriana - Cukierki_Walerianowe ziołowe cukierki - waleriana - Cukierki_Walerianowe ziołowe specjały - waleriana - Cukierki_Walerianowe górskie spływy kajakowe - Dezodorant_SuperDeo najlepszy dezodorant - Dezodorant_SuperDeo paralotniarstwo - Dezodorant_SuperDeo dla piłkarzy - Dezodorant_SuperDeo nurkowanie - Dezodorant_SuperDeo skoki narciarskie - Dezodorant_SuperDeo narty wodne - Dezodorant_SuperDeo krykiet - Dezodorant_SuperDeo


Przychodnia.pl, jest nazwą zastrzeżoną (C) 1999. Informacje zawarte na naszych stronach WWW mają charakter dydaktyczno - poglądowy i nie mogą stanowić podstawy do zaniechania kontaktu z lekarzami w celu badania, leczenia czy konsultacji. Jakkolwiek zespół redakcyjny dokłada wszelkich starań, aby informacje tu zawarte były rzetelne i pochodziły z wiarygodnych źródeł, nie ponosi żadnej odpowiedzialności za ich stosowanie w praktyce.
Udostępnij
Facebook