Pierwsza Polska Przychodnia Internetowa
Janusza, Konrada Środa 21. Listopada 2018r
Leki związane z chorobą
linki sponsorowane, reklamy
Katar sienny
Pierwsza zakwita leszczyna, co nieodparcie wróży koniec zimy. Później, od lutego do połowy maja pylą kwiatostany popularnych drzew liściastych: wierzby, olchy topoli, brzozy, nasycając powietrze miliardami niewidocznych pyłków. Apogeum pylenia zaczyna się około połowy maja, kiedy kwitną trawy, a później, mimo spadku stężenia nie ustaje, gdyż w powietrzu stale unoszą się pyłki wszędobylskich chwastów: pokrzywy, bylicy, komosy, itp...Ten zaczynający się wczesną wiosną okres pylenia roślin, to dla co dziesiątej osoby nie tylko zwiastun ciepłej pory roku, lecz również przykrych objawów alergicznego nieżytu nosa zwanego katarem siennym lub pyłkowicą.
Czy wiadomo co jest przyczyną kataru siennego?
Uczulenie sienne powodują pyłki roślin. Są to maleńkie ziarenka pyłku kwiatowego - w zależności od gatunku od średnicy 0,0025 do 0,25 mm. Wydzielane są przez pręciki kwiatowe drzew, traw, ziół i zawierają tzw. męski materiał genetyczny. U osób uczulonych wywołują one tzw. pyłkowicę, znaną pod popularną nazwą „katar sienny”. Z roku na rok, coraz więcej ludzi cierpi na jej objawy.
Jakie są objawy kataru siennego?
Katar sienny to szczególny przypadek ostrego alergicznego nieżyt nosa. Kiedy pyłki roślinne wnikają do dróg oddechowych osoby uczulonej - powoduje to podrażnienie, a następnie zapalenie i obrzęk błony śluzowej nosa. Objawami pochodzącymi z nosa, zatok i oczu są: - obfity wyciek wodnistej wydzieliny z nosa połączony ze swędzeniem nosa i napadowym, bardzo częstym kichaniem. Towarzyszy temu zwykle niemożność oddychania przez nos, światłowstręt oraz swędzenie i łzawienie oczu, zaczerwienienie twarzy, a niekiedy obrzęk górnej wargi. Objawy te nasilają się przy gorącej, wietrznej pogodzie.
Co sprzyja uczuleniu się na pyłki roślin?
Uczuleniu sprzyja zwiększona przepuszczalność błon śluzowych dróg oddechowych - wywołana np. przebytym zakażeniem wirusowym lub drażniącym działaniem zanieczyszczeń środowiskowych. Zakażenia wirusowe, a szczególnie zanieczyszczenia atmosfery, np. spaliny samochodowe, dym z papierosów itp.- uszkadzają nabłonek rzęskowy, usuwający ze śluzówki nosa i gardła zanieczyszczenia: drobnoustroje (wirusy, bakterie), kurz, pyłki roślin, pyliste substancje chemiczne itp. zanim dostaną się do wnętrza organizmu.
Czy objawy kataru siennego mogą być wywoływane również przez inne alergeny?
Alergiczny nieżyt nosa może wywołać bardzo wiele substancji wdychanych drogami oddechowymi. Do najbardziej rozpowszechnionych, obok pyłków roślin, należą: kurz domowy (zawierający odchody roztoczy), cząstki sierści zwierząt, pierze ptactwa itp. Wywołują one niekiedy, obok kataru siennego, inne objawy alergii: pokrzywkę na skórze, astmę.
Jaki jest mechanizm wyzwalający reakcję alergiczną?
Przyjmuje się, że za reakcje alergiczne odpowiadają specjalne przeciwciała, jakie system odpornościowy wytwarza dla niszczenia bakterii, wirusów, pasożytów, toksyn itp. U ludzi chorych na alergię - przeciwciało oznaczone symbolem IgE niespodziewanie się uaktywnia. Zwykle występuje ono w organizmie w niewielkich ilościach, jednak u alergików jest go co najmniej dziesięciokrotnie więcej. Właśnie to przeciwciało błędnie reaguje na pyłki roślin i inne unoszące się w powietrzu alergeny (roztocze, sierść zwierząt itp.), osadzające się na błonie śluzowej nosa, myląc je prawdopodobnie z pasożytami pokarmowymi.
Jak „utrwala się” alergia?
Układ immunologiczny potrafi trwale zapamiętać kod chemiczny wielu alergenów - np. pyłków roślin, niektórych bakterii i przygotowuje „ostry dyżur” przeciwciał wyposażonych w ich identyfikatory, zdolnych do ich związania. Wytworzenie przez specjalne komórki układu odpornościowego – limfocyty B - pierwszej grupy przeciwciał IgE, wykrywających pyłek roślinny, na który jesteśmy uczuleni może trwać wiele dni i tygodni. Jednak, kiedy się już zakończy - zdolność reagowania na dany pyłek trwa bardzo długo. Alergen, który to zapoczątkował, dawno zniknie z organizmu, jednak przeciwciała IgE nie zanikają. Zakotwiczają się do tzw. komórek tucznych (i bazofili), aby na ich powierzchni latami czekać na upatrzonego, często pozornego wroga. Teraz każdorazowe pojawienie się pyłku danej rośliny, na który jesteśmy uczuleni w następnym roku pylenia nie wymaga długiej identyfikacji i skomplikowanego przygotowania reakcji obronnej – dokonuje się prawie natychmiast. Wiąże się też z wydzieleniem histaminy i innych mediatorów.
Jak przebiega reakcja alergiczna?
To właśnie komórki tuczne, znajdujące się tuż pod powierzchnią błony śluzowej, są mimowolnymi sprawcami najbardziej dotkliwych objawów alergicznego nieżytu nosa. Wytwarzają one w swym wnętrzu duże ilości tzw. mediatorów zapalenia, zwłaszcza histaminy. Wystarczy, aby pyłek roślinny osiadł w ich pobliżu i został zaatakowany przez dwa przeciwciałami IgE, dyżurujące na ich powierzchni, aby komórka ta obficie wydzieliła histaminę. Wydzielanie histaminy i wywołany tym stan zapalny jest sygnałem wzywającym cały układ odpornościowy do gwałtownej walki z pozornym wrogiem – np. z pyłkami roślin. Niestety wskutek masowego napływu pyłków, jest to beznadziejna walka z dotkliwymi skutkami ubocznymi. Obecne w śluzówce receptory histaminowe, pobudzone przez histaminę, powodują rozszerzenie naczyń krwionośnych i wysięk osocza krwi do okolicznych tkanek.
Czy niezbędna jest wizyta u lekarza?
Jeśli podejrzewamy u siebie katar sienny, to powinniśmy o tym poinformować lekarza. Pyłkowica nie leczona ma bowiem tendencję do nasilania się. Niekiedy może sprzyjać pojawieniu się innej groźnej choroby alergicznej, jaką jest astma.
.
oprac. mgr Edward Ozga Michalski . konsultacja prof. dr hab. med. Andrzej Danysz
linki sponsorowane, reklamy
Przychodnia.pl, jest nazwą zastrzeżoną (C) 1999. Informacje zawarte na naszych stronach WWW mają charakter dydaktyczno - poglądowy i nie mogą stanowić podstawy do zaniechania kontaktu z lekarzami w celu badania, leczenia czy konsultacji. Jakkolwiek zespół redakcyjny dokłada wszelkich starań, aby informacje tu zawarte były rzetelne i pochodziły z wiarygodnych źródeł, nie ponosi żadnej odpowiedzialności za ich stosowanie w praktyce.