Przychodnia.pl
Wtorek 28. Lutego 2017r
Romana, Makarego

linki sponsorowane, reklamy

Abc anatomii włosa
Tak naprawdę nie widzimy całego włosa, a tylko jego łodygę. Łodyga włosa ma grubość ok. 0,07 - 0,9 mm, a długość prawie dowolną – jeśli jej nie strzyżemy.

Rys. 1. Korzeń włosa - miejsce budowy łodygi włosa

Opis rysunku: Kolbowaty korzeń włosa zwany jest potocznie cebulką, ze względu na botaniczną analogię, z „kiełkującą” z niego łodygą włosa. Z korzenia cyklicznie, aż 20-30 razy(!)w ciągu całego naszego życia wyrasta łodyga włosa a następnie „więdnie” i zanika pod skórą.

Włosy rosną od korzenia
Korzenie osadzone są pod skórą w specjalnych workowatych tworach skórnych zwanych mieszkami włosowymi. Kolbowaty kształt dolnej części korzenia przypomina cebulę i dlatego jest popularnie zwany cebulką włosa. Jest to trafna nazwa, gdyż z szybko mnożących się komórek macierzystych z tej kolbowatej części korzenia, jak z cebulki rośliny wyrasta długa keratynowa łodyga włosa głowy i w pewnym momencie „kiełkuje” ponad skórę.

O budowniczych łodygi włosa
Budowniczymi łodygi włosa są wyspecjalizowane komórki – keratynocyty. (Rys.2) Są to komórki potomne powstałe z komórek macierzystych włosa w jednym celu – dla wytwórstwa białka keratyny. Keratyna jest podstawowym budulcem łodygi włosa – stanowi 97 % jego masy. Proces rogowacenia łodygi włosa polega w wielkim skrócie na tym, że na tym, że żywe keratynocyty wytwarzają keratynę do momentu aż wypełnią się nią po brzegi. Wówczas rogowacieją w smukłe włókna rdzenia włosa lub „rybie” łuski warstwy osłonki chroniące włosy od deszczu i od innych szkodliwych czynników.

Rys.2. Większość komórek potomnych macierzy zamienia się w keratynocyty


Z jakiego tworzywa zbudowany jest włos?
Włosy, podobnie jak cały ustrój człowieka i zwierząt są zbudowane przede wszystkim z wielocząsteczkowych białek, zaś białka z elementarnych cząstek składowych - aminokwasów. Aminokwasów ważnych dla kreacji ciała człowieka jest ok. 25, w tym około dziesięciu z nich odgrywa szczególną rolę . Z 25, czy nawet z dziesięciu różnych elementów, jak z klocków lego, w unikalnie odmienny sposób powiązanych ze sobą i co ważne w różnych proporcjach można otrzymać wielką ilość kombinacji strukturalnych białek. Jedne z tych struktur mogą być miękkie, tak jak żywe komórki cebulki włosa, nerek, wątroby, itp. narządów miąszowych. Inne białka są twarde, sprężyste. wodoszczelne i odporne na kwasy organiczne. Te ostatnie zbudowane są z specyficznego białka – keratyny.

Rogową łodygę włosa wypełnia specyficzne białko – keratyna.
Keratyna, tak jak każde inne białko zbudowane jest z setek elementarnych molekuł, jakimi są aminokwasy. Jest to złożony skleroproteid złożony z wielu łańcuchów polipeptydowych. W jej strukturze znajdują się takie aminokwasy jak: cystyna, arginina, glicyna, tyrozyna, fenyloalanina, lizyna oraz inne. Jednak różni się od pozostałych białek tym, że zawiera znaczną ilość 2 aminokwasów zawierające siarkę – cystynę i metioninę. Siarka zapewnia włosom wytrzymałość mechaniczną dzięki tzw. wiązaniom dwusiarczkowym. Słowem, dzięki tej siarce keratyna nabiera twardości, sprężystości i staje się wodoszczelna – czyli rogowacieje. Nabiera też wielkiej wytrzymałości na rozciąganie. Licząca 100000 włosów czupryna wytrzymuje ciężar od 5 do 10 ton. Zrogowaciałą keratynę znajdziemy nie tylko we włosach, ale i w paznokciach, warstewce naskórka, w rogach i kopytach zwierząt, w piórach ptaków.

Patrząc na przekrój łodygi włosa widzimy pod mikroskopem:
  1. rdzeń włosa
  2. warstwę korową złożoną z mikrowłókien i makrowłókien zbudowanych ze specjalnego białka – keratyny.
  3. osłonkę włosa, zwanej też powłoczką włosa
Rys 3. Struktura łodygi włosa – przekrój poprzeczny w powiększeniu – widoczny rdzeń, kora i osłonka (otoczka)


Komórki rdzenia włosa
Komórki te wykształcają się z komórek macierzy włosa w górnej części brodawki. Tworzą nieregularne ziarenka, których rola jeszcze jest nie znana.

Konstrukcja nośna włosa - kora
Trzonem konstrukcji mechanicznej włosa jest jego kora. Kora powstaje z komórek macierzy zlokalizowanych w pobliżu wierzchołka brodawki. Jej masa stanowi ok. 9/10 masy włosa. Stanowi sprężysty wewnętrzny filar nośny długiej łodygi włosa. Ta smukła walcowato-stożkowa struktura nośna, zwężająca się ku wierzchołkowi włosa stabilizuje w pionie cienką, elastyczną łodygę. Jeśli spojrzymy na przekrój pojedynczego włosa to kora jest grubą otuliną bardzo cienkiego i stosunkowo krótkiego rdzenia. (Rys 3) Kora decyduje o elastyczności i wytrzymałości mechanicznej łodygi. Składa się z długich i silnych włókien keratynowych, których oplot stabilizuje rdzeń włosa. Włókna kory nadają siłę i delikatną sprężystość długim łodygom włosa. Składają się z wysmukłych, jak nici zrogowaciałych komórek. Ponadto w strukturze warstwy korowej włosa mieści się o pewna ilość wody oraz ciemnych ziaren pigmentu – melaniny – od których ilości i barwy zależy kolor włosów.

Osłonka włosa, zwana też powłoczką
Keratynowa osłonka włosa – to najbardziej zewnętrzna warstwa jego łodygi - zbudowana jest z zrogowaciałych komórek spłaszczonych jak rybie łuski. Łuskowate komórki osłonki są poukładane wokół łodygi jak dachówki na dachu. Tych bardzo cienkich, półprzezroczystych łusek jest zwykle od 5 do 10 warstw. Keratynowa osłonka chroni rdzeń i warstwę korową włosa - jak dach dom przez niekorzystnymi czynnikami atmosferycznymi - deszczem, kurzem, słońcem, wiatrem, czynnikami chemicznymi, itp. Łuski osłonki są sklejone ze sobą i z warstwą korową przy pomocy specjalnych substancji tłuszczowych tworzących tzw. spoiwo międzykomórkowe. Podstawowymi składnikami tego spoiwa decydującymi o jego własnościach są lipidy, w tym ceramidy, cholesterol, trójglicerydy, wolne kwasy tłuszczowe, itp.

Piśmiennictwo
  1. Biochemia Harpera- Robert K. Murray i inni Wyd, Lek. PZWL, 2004
  2. Biochemia witamin – witaminy grupy B i koenzymy Piotr Moszczyński, Rita Pyć; PWM, 1998
  3. Anatomia i fizjologia włosa, Dr med. Urszula Kozłowska, specjalista dermatolog, Akademia Medyczna w Warszawie – artykuł nie publikowany, dostępny u autora i w portalu PFM.PL (i Capivit HydroControl-preparat zawierający olej z nasion ogórecznika, zapobiegający nadmiernej przeznaskórkowej utracie wody ) Autor: Dr n. med. Urszula Kozłowska - Akademia Medyczna w Warszawie
  4. Fizjologia i patologia wzrostu i utraty włosów na głowie u człowieka; autorzy: Anna Lis, Dominika Wcisło-Dziadecka, Grażyna Kamińska, Ligia Brzezińska-Wcisło; Postępy Dermatologii i Alergologii 5/2003 - XX, s 260-266
  5. Biologia komórek macierzystych naskórka oraz ich znaczenie w medycynie; autorzy: Michał Pikuła, Piotr Trzonkowski Zakład Immunologii Klinicznej i Transplantologii, Gdański Uniwersytet Medyczny- Postepy Hig Med Dosw. (online), 2009; 63: 449-456
  6. Komórki macierzyste cebulek włosów alternatywą dla embionalnych komórek macierzystych - oryginalna publikacja: Yao Fei Hu, Zhi-Jian Zhang, Maya Sieber-Blum, “An Epidermal Neural Crest Stem Cell (EPI-NCSC) Molecular Signature”, Stem Cells Vol. 24 No. 12 December 2006, pp. 2692 -2702, doi:10.1634/stemcells.2006-0233.
  7. Znaczenie wybranych odkryć biologii molekularnej w fizjologii i patologii włosa; Borgis - Nowa Medycyna 3/2002; Małgorzata Ratka, Przemysław M. Płonka z Zakładu Biofizyki Instytutu Biologii Molekularnej i Biotechnologii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie
  8. PODSTAWOWE ZASADY ŻYWIENIA OPTYMALNEGO - Jan Kwaśniewski, Tomasz Kwaśniewski, Wyd. własne Warszawa 1998; http://dr-kwasniewski.
  9. Magnez pierwiastek energii – dr n. med. Henryk Dudek, wyd. PiK Eneteya 1999
  10. Nauka o chorobach wewnętrznych. Zaburzenia przemiany materii IV, Witold Orłowski; PZWL, 1991
  11. Publikacje internetowe dr dr Henryk Różański doktor nauk biologicznych z zakresu medycyny Absolwent Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu;. Praca doktorska wykonana pod kierunkiem prof. dr hab. med. Romana Meissnera na I Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu. ; http://www.luskiewnik.gower.pl/pantothenic.html
  12. Mała Encyklopedia Medycyny PWN 2000 r., Wikipedia ON-LINE i inne enc.intern.


OPRAC. mgr Edward Ozga Michalski
linki sponsorowane, reklamy

5310
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz



Na Forum
To prawda, zresztą jak na moje to lekarz powinien doradzić co do pompy. A na własną rękę nie ma co szukać, bo wiado ...jacek9s     12646

Dzień dobry . Ze względu na duży trądzik biore od dwóch miesięcy priobiotyk Lactibiane CND 5M . Bolących gul na twa ...marpod71     180

OdŻywiać :D Kurczak, kasze i warzywa ;) ...maniak-wnetrz     15183

Ja w lato jem tylko owoce - od jagód, po truskawki, maliny i czereśnie :) Świetnie działają na moją skórę, maj ...rampanek     33937

najlepiej dużo warzyw ... ...szymon768     15183

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-Abc anatomii włosa
-Dlaczego włosy muszą rosnąć?
-Rogowe tworzywo włosa - keratyna
-Więcej o wzroście włosów
linki sponsorowane, reklamy

Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.