Przychodnia.pl
Piątek 18. Sierpnia 2017r
Heleny, Ilony
linki sponsorowane, reklamy

Rozpoznanie zespołu jelita drażliwego


Bardzo pięknie, zaszczytnie i chlubnie bez miary,
Że jeden dziad zbił Szwedy, a drugi Tatary,
Ale ja tym zaszczytom bijąc kornym czołem,
Kiedy mam zdrów żołądek, nie dbam, skąd go wziąłem.

Aleksander Fredro, Przyjaciele

Zespół jelita drażliwego (angielski skrót IBS – Irritable Bowel Syndrom) jest to przewlekła dolegliwość trwająca przez co najmniej trzy miesiące charakteryzująca się zaburzeniami pracy jelit. Jej najbardziej stałymi objawami są bóle brzucha, towarzyszące im zaburzenia w oddawaniu stolca oraz wzdęcia.

Choroba znana była lekarzom od dawna, od kiedy istnieją opisy chorób.
W pamiętnikach i listach laików zajmowała niekiedy wiele miejsca, jako źródło cierpienia, powód licznych utrapień i utyskiwań. Wojtasiński pisze: Na zaparcia potwornie cierpiał ojciec reformacji Marcin Luter. Świadczy o tym słynne jego zwierzenie do narzeczonej Katherine von Bora z 1525 roku: „Kocham panią jak dobry stolec”. Wolter wspominał w korespondencjach o „diabelskich kolkach”, „bólach wnętrzności” lub „okrutnym żarcie, jakie robił mu własny tyłek”. Talleyrandowi pod koniec życia doskwierał „paraliż odbytu”, Sartre natomiast pisał: „Śpiewający brzuch? To mnie drażni(...) te płyny, które bulgoczą w zwojach miękkich przewodów!”.

Zespół jelita drażliwego został dokładnie opisany już w 1892 roku
W 1962 roku Chaudhary i Truelove opublikowali pierwszy uporządkowany opis choroby, dzieląc jej postacie na „jelito spastyczne”, będące odpowiednikiem postaci zaparciowej i „bezbolesną biegunkę”.
W 1978 roku Manning wraz ze swym zespołem, analizując dane z kwestionariuszy uzyskiwanych od pacjentów z zespołem jelita drażliwego, stwierdzili, że wśród licznych skarg zawsze występuje kompleks czterech zasadniczych. Nazwane one zostały kryteriami Manninga niezbędnymi do rozpoznania opisywanej choroby i do diagnostyki różnicowej, mającej na celu wykluczenie poważniejszych chorób organicznych jelit.

Objawy zespołu jelita drażliwego wg Manninga
A. Ciągłe lub nawracające objawy od co najmniej 3 miesięcy
1. Ból brzucha lub dyskomfort, które:
a) ustępują po defekacji
b) są związane ze zmianą częstości wypróżnień lub
c) są związane ze zmianą konsystencji stolca
2. Dwa lub więcej z następujących objawów, pojawiających się co najmniej w 1/4 sytuacji lub dni:
a) zmiana częstości wypróżnień (>3 wypróżnienia dziennie lub <3 wypróżnień na tydzień)
b) zmiana konsystencji stolca (grudkowaty/zbity lub wodnisty/luźny)
c) zmiana sposobu wypróżnień (parcie, nagłość lub od­czuwanie niepełnego wypróżnienia)
d) wypróżnianie się śluzem
e) wzdęcie lub odczuwanie rozdęcia brzucha

Rzymskie kryteria rozpoznania zespołu jelita drażliwego (więcej o tych kryteriach w Aneksie)
C2. Czynnościowe* wzdęcie brzucha
C3. Zaparcia czynnościowe
C4. Biegunka czynnościowa
C5. Nieokreślone zaburzenia czynnościowe jelit

*Od red. Dodajmy, że zaburzenia czynnościowe to takie, które imitują anatomiczne i są „niewidoczne” w patologicznych zmianach w budowie tkanki danego narządu. Zwykle w tej fazie choroby zaburzony jest głównie mechanizm regulacji nerwowo-odruchowej ich czynności.

Wg przytaczanej uprzednio grupy autorów, do rozpoznania zespołu jelita drażliwego niezbędne są następujące kryteria:
W ciągu ostatnich 12 miesięcy przez co najmniej 12 tygodni, niekoniecznie kolejnych, występował dyskomfort lub ból brzucha, który miał dwie z następujących trzech cech:
1) ustępował po wypróżnieniu i(lub)
2) jego początek wiązał się ze zmiana częstości wypróżnień i (lub)
3) jego początek wiązał się ze zmianą wyglądu stolca.

Za rozpoznaniem zespołu jelita drażliwego przemawiają dodatkowo następujące objawy:
- nieprawidłowa częstość wypróżnień (więcej niż 3 razy dziennie lub mniej niż 3 razy na tydzień);
- nieprawidłowy wygląd stolca;
- nieprawidłowa defekacja (nasilone parcie, naglące parcie lub uczucie niepełnego wypróżnienia);
- wydalanie śluzu;
- wzdęcia lub uporczywe powiększenie obwodu brzucha.

Dodatkowo zespół badaczy choroby skupiony wokół Thomsona przedstawił tabelę objawów przemawiających za rozpoznaniem zespołu jelita drażliwego:
1. Mniej niż 3 wypróżnienia tygodniowo
2. Więcej niż 3 wypróżnienia dziennie
3. Stolce twarde lub bryłowate
4. Stolce luźne lub wodniste
5. Konieczność parcia na stolec w celu wypróżnienia
6. Nagłe parcie na stolec (nagła potrzeba wypróżnienia)
7. Uczucie niepełnego wypróżnienia
8. Wydalanie śluzu ze stolcem
9. Uczucie pełności w brzuchu, wzdęcia lub powiększenie obwodu brzucha

Kryteria rozpoznania zespołu jelita drażliwego z dominacją biegunki i z dominacją zaparcia:
Jeśli twoje objawy wyczerpują kryteria z punktów 2, 4, 6, ale nie spełniają żaden z punktów 1, 3, 5 – masz zespół jelita drażliwego z dominacją biegunki. Do postaci zespołu jelita drażliwego z dominacją zaparcia kwalifikuje co najmniej jeden z punktów 1, 3, 5, ale żaden z punktów 2, 4, 6.

Podkreślmy, iż u pacjentów diagnozowanych w kierunku zespołu jelita drażliwego nie może występować
gorączka, krwawienie z odbytu ani ubytek masy ciała. W badaniu brzucha nie stwierdza się żadnych nieprawidłowości.

Travis, Taylor i Misiewicz uważają, że w rozpoznawaniu opisywanego zespołu pomocnicze może być również występowanie pięciu lub więcej z niżej podanych cech charakterystycznych:
- wiek 2—40 lat
- bóle brzucha
- czas trwania ponad 6 miesięcy wzdęcia
- zaparcia na przemian z biegunkami
- stolce w postaci kulek lub taśmowate
- uczucie niepełnego wypróżnienia
- osobowość z cechami natręctw myślowych
- poza często spotykaną tkliwością brzucha, zwłaszcza w rzucie esicy, brak odchyleń w badaniu przedmiotowym
- rozdęcie jelita w trakcie sigmoidoskopii wywołuje ból o tym samym co zazwyczaj charakterze

Cytowani autorzy piszą również, że u pacjentów mogą występować też nietypowe objawy, takie jak:
- nudności
- dyspareunia, czyli zaburzenie objawiające się odczuwaniem bólu w czasie stosunku
- bóle pleców, ud i w klatce piersiowej
- złe samopoczucie po defekacji
- drażliwość pęcherza połączona z częstym oddawaniem moczu depresja

A oto opis objawów przekazany przez pacjentkę od lat zmagającą się z wieloma wymienionymi uprzednio objawami (pisownia oryginalna):
Mam dolegliwości żołądkowe: wzdęcia występujące codziennie, nasilające się pod wieczór. Budzenie się nocą z uczuciem nabrzmiałego „brzucha" i towarzyszące temu bardzo szybkie bicie serca. Ból lewej strony ramienia z przodu i z tyłu oraz kłucie przy lewej piersi bliżej pachy. Ból ten jest zbliżony do bólu nadwyrężonego mięśnia, który nie jest jednostajny i pojawia się przy wychyleniu ramienia do przodu jak również pojawiający się samoistnie.
Mam bardzo dokuczliwe wzdęcia, gazy (zwłaszcza w pozycji leżącej i często siedzącej). Nie mogę przez to spać, mam ciągle poczucie pełności w żołądku. Bardzo często mi się odbija „niczym". Stosuję dietę, nie jem "surowizny" i ciężko strawnych potraw. Mam od kilku lat zaparcia i muszę ciągle coś przyjmować na przeczyszczenie, gdyż nic mi nie pomaga. Uczucie dyskomfortu w lewej dolnej części brzucha, bardzo głośne kruczenie i przelewanie w brzuchu, wzdęcia. Objawy ewidentnie nasilają się podczas stresowych sytuacji. Głównym źródłem stresu jest jednak strach przed głośnym kruczeniem w brzuchu. Studiuje i dość często narażona jestem na sytuację, kiedy przebywam w ciszy z większą grupą ludzi. Strach przed tym, że „może mi kruczeć" doprowadza mnie do obłędu. Opuszczam zajęcia, zaniedbuję życie towarzyskie. Nadmieniam, że leczę się na nerwicę (biorę Prozac), więc chyba to nie jest zespół jelita nadwrażliwego. Biorę Espumisan i Debridat, ale to wcale mi nie pomaga. Co mogę jeszcze zrobić w takiej sytuacji, bo to mi odbiera ochotę do jedzenia, gdyż boję się następstw.


Od Autora: Treści prezentowane w witrynie mają wyłącznie charakter edukacyjny.
Autor dr n. med. Janusz Krzyżowski – psychiatra
KONTAKT: Prywatny Gabinet Lekarski: Leczenie zespołu jelita drażliwego - uwarunkowanego stresem i podłożem psychogennym, stanów lękowych, depresji, nerwic. Warszawa Ul. Dolna 4/15 Rejestracja tel. 22 833 18 68

Aneks
Informacje naukowe pogłębiające treść artykułu
Pod koniec 20 wieku międzynarodowy zespół ekspertów określił tzw. „rzymskie kryteria”, w których znalazły się kryteria diagnostyczne chorób czynnościowych układu pokarmowego, w tym też zespołu jelita drażliwego.

Choroby czynnościowe układu pokarmowego


A. Choroby czynnościowe przełyku
A1. „Gałka”
A2. Zespół przeżuwania
A3. Ból czynnościowy w klatce piersiowej, przypuszczalnie pochodzenia przełykowego
A4. Zgaga czynnościowa
A5 Dysfagia czynnościowa
A6. Nieokreślone zaburzenia czynnościowe przełyku

B. Choroby czynnościowe żołądka i przełyku
B1. Dyspepsja czynnościowa
B1a. Dyspepsja typu wrzodowego
B1b. Dyspepsja typu motorycznego
B1c. Dyspepsja niecharakterystyczna
B2. Aerofagia
B3. Wymioty czynnościowe

C. Choroby czynnościowe jelit
C1. Zespółu jelita drażliwego
C2. Czynnościowe wzdęcie brzucha
C3. Zaparcia czynnościowe
C4. Biegunka czynnościowa
C5. Nieokreślone zaburzenia czynnościowe jelit

D. Ból czynnościowy brzucha
D1. Czynnościowy zespół bólowy brzucha
D2. Nieokreślony ból czynnościowy brzucha

E. Choroby czynnościowe dróg żółciowych


F. Choroby czynnościowe odbytu i odbytnicy
F1. Czynnościowe nietrzymanie stolca
F2. Czynnościowy ból odbytu i odbytnicy
F2a. Zespół dźwigaczy odbytu
F2b. Napadowy ból odbytu
F3. Dyssynergia dna miednicy

Komentarz
Z przedstawionej klasyfikacji widać wyraźnie, że zaburzenia czynnościowe mogą być różnorodne i dotyczyć wszystkich odcinków przewodu pokarmowego człowieka. Autorytety medyczne, np. Olden jest zdania, że kryteria rzymskie sprawdzają się w swej trafności diagnostycznej aż w 98%(!), podczas gdy dodatkowe testy diagnostyczne niezbędne są zaledwie w 2% badanych przypadków. Kryteria diagnostyczne zespołu jelita drażliwego zlokalizowane są tylko w punkcie C1, chociaż choroba obejmuje wszystkie zaburzenia wymienione w punkcie C.

Piśmiennictwo u Autora


linki sponsorowane, reklamy

6996
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz



Na Forum
Lecznicza woda serio? Jest to zwykła woda, która ma nieco więcej minerałów ottt nic więcej. ...zdrowamadzia     6934

Ciężko stwierdzić jaki dokładnie jest to rodzaj bólu. Jeżeli początki jakiegoś zwyrodnieniowego to lepiej sobi ...zdrowamadzia     1341

Niestety alergię lubią często pojawiać się naglę, w dzieciństwie zmagałam się z alergią na kurz, a j ...zdrowamadzia     3464

Też miałem podobny problem, jednak po jakimś czasie po prostu zniknął. Zupełnie nie wiem czemu, ale nie będę n ...alan437     3464

Z włosami to wszystko zależy od genów, hormonów. Też mam ten problem i kiedyś moja fryzjerka powiedziała mi o prepa ...zacharczuk1     78184

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-Bakterie probiotyczne i probiotyki w profilaktyce zaparcia
-Bóle brzucha w zespole jelita drażliwego
-Biegunki w zespole jelita drażliwego
-Clostridium perfringens wywołuje biegunki i zakażenia ran
-Czerwonka choroba brudnych rąk
-Czy już mamy zaparcie?
-Gronkowiec lubi lody i kremówki
-Jak działa zdrowe jelito grube?
-Leczenie zaparcia dietą
-Leczenie zespołu jelita drażliwego
-Leki psychotropowe w terapii zespołu jelita drażliwego
-Lodówkowa bakteria – listeria monocytogenes
-Nadwrażliwość trzewna a zespół jelita drażliwego
-Niebezpieczna pałeczka okrężnicy - Escherichia coli
-Objawy zespołu jelita drażliwego
-Okoliczności mające wpływ na leczenie zespołu jelita drażliwego
-Przyczyny zaparć
-Rozpoznanie zespołu jelita drażliwego
-Salmonella enteritidis ukrywa się w jajkach
-Zabójcza botulina, czyli jad kiełbasiany
-Zakażenie pokarmowe bakterią Campylobacter
-Zaparcia w zespole jelita drażliwego
-Zaparcie z niedoboru błonnika
-Zaparcie z odwodnienia stolca
-Zasady dietetyczne w zespole jelita drażliwego
-Zwiastuny choroby
linki sponsorowane, reklamy

Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.