Przychodnia.pl
Piątek 28. Lipca 2017r
Wiktora, Innocentego
linki sponsorowane, reklamy

Clostridium perfringens wywołuje biegunki i zakażenia ran
Bakterie zgorzeli gazowej – Clostridium perfringens – infekują skórę, zranione tkanki podskórne, układ pokarmowy i drogą krwi kluczowe narządy. W żywności upodobały sobie do namnażania mięso, mleko i warzywa.
Chorobotwórcze laseczki zgorzeli gazowej z łac. Clostridium perfringens – powszechnie występują w wodzie, ściekach i glebie. Najczęściej infekują z zakażoną żywnością i wodą a ich biegunkopędna toksyna jest uwalniana w jelicie cienkim i grubym podczas przemiany przetrwalników (spor) w dojrzałe komórki bakteryjne. Jednak największym zagrożeniem jest zainfekowanie ran laseczką zgorzeli gazowej.

Źródła zakażeń laseczką zgorzeli gazowej
Bakterie zgorzeli gazowej (Clostridium perfringens ) zakażają środowisko wraz z odchodami zwierzęcymi i ludzkimi. Ekspansji sprzyja odporność na zmiany temperatury. Bakterie mają tak odporną otoczkę chemiczną, że nawet gotowanie ich nie zabije. Dzięki temu mogą przetrwać w wodzie dłużej niż bakterie coli i są bardziej odporne na środki myjąco dezynfekcyjne. Stąd bakterie i przetrwalniki laseczki zgorzeli gazowej są często wykrywane w ściekach i w glebie, jak również w wodach gruntowych i studniach kopanych oraz w zbiornikach wodnych. Spotyka się je nawet w osadach brzegowych mórz – również w owocach morza – małżach, wodorostach, itp. Jednak w wodzie chlorowanej giną. Niekiedy zakażają lokalne wodociągi, co dowodzi ich nieszczczelności, albo defektów filtracji.

Jak dochodzi do zatrucia pokarmowego Clostridium perfringens [1,2,3]
Do zatrucia jelitowego Clostridium perfringens dochodzi zwykle w wyniku spożycia skażonych półproduktów lub produktów żywnościowych. W żywności upodobały sobie szczególnie mięso, mleko, warzywa, i ich przetwory. Stąd są wykrywane np. w konserwach mięsnych i warzywnych, w garmażeryjnych sałatkach warzywnych, zupach, szynkach pasteryzowanych, w tuszach drobiowych, w przetworach z roślin strączkowych, itp. Innym źródłem infekcji jest jak już wspomnieliśmy skażona woda ze studni gruntowych i zbiorników wodnych. Zakażamy się pijąc ją, jak też myjąc nią warzywa i owoce, niekiedy również podczas mycia się i kąpieli. Dodajmy, że przyczyną skażeń wody są zwykle przecieki z nieszczelnych szamb będących ogniskami zakaźnymi. Stąd to poprzez wody gruntowe zarodniki bakterii Clostridium perfringens przenikają do studni lub rurami wodociągów do ludzkich siedzib.

Kolonie grudkowatych okrągłych narośli Clostridium perfringens na powierzchni pożywki
https://pl.wikipedia.org/wiki/Clostridium_perfringens#/media/File:Clostridium_perfringens_01.png

Człowiek nosicielem bakterii Clostridium perfringens
Ustalono, że wśród zdrowych osób – odsetek nosicieli różnorodnych szczepów laseczki zgorzeli gazowej wynosi od 6 do 31% . Bakteria szczególnie upodobała sobie osoby w podeszłym wieku, jak też pracowników produkcji i dystrybucji żywności. Przykładowo, w USA wśród pracowników produkcji i dystrybucji żywności wykrywa się aż ok. 6% nosicieli Clostridium perfringens. A to może oznaczać, że ci pracownicy zakażają drogą brudnych rąk wytwarzane produkty! Nic więc dziwnego, że w żywności, którą wytwarzają wyizolowano chorobotwórcze szczepy pałeczek zgorzeli gazowej typu CPE + z 1,4% produktów mięsnych, głównie z kurczaków i wieprzowiny. Chociaż trzeba dopowiedzieć, że pierwotnym źródłem zakażeń Clostridium perfringens jest przewód pokarmowy zwierząt gospodarskich – koni, krów, świń, kurczaków, itp. [4]

Toksyczność Clostridium perfringens [4]
Szczepy bakterii należące do gatunku pałeczek Clostridium perfringens podzielono na 5 chorobotwórczych toksynotypów. Oznaczono je literami od A do E. Każda z 5 grup bakterii wytwarza inne toksyny, co skutkuje odmiennymi objawami chorobowymi. Podstawą do zaliczenia do danej grupy jest mniejsza lub większa zdolność wytwarzania czterech najważniejszych trucizn bakteryjnych. Te dla odmiany nazwano greckimi literami: 1) „alfa”; 2) „beta”; 3) „epsilon” i 4) „jota”. Dodajmy, że u szczepów Clostridium perfringens zidentyfikowano już znacznie więcej, bowiem ok. 14 zjadliwych toksyn bakteryjnych również nazwanych greckimi literami.

Dla człowieka szczególnym zagrożeniem jest Clostridium perfringens typu A. [3,4]
Pałeczki zgorzeli gazowej należące do tego biotypu A instalują się w jelitach i wytwarzają duże ilości toksyny „alfa”, ponadto także toksynę „theta”. Przykładowo toksyna α niszczy życiodajne czerwone ciałka krwi niosące tlen z płuc do tkanek (erytrocyty), jak też niezbędne dla zabicia zarazków białe ciałka (leukocyty). Ponadto niszczy płytki krwi i śródbłonek naczyń krwionośnych, co skutkuje wysiękami osocza do tkanek. Szczególnym zagrożeniem jest jednak enterotoksyna. Cechuje ją wysoka inwazyjność wobec kluczowych dla zdrowia struktur i tkanek – białek ustrojowych, krwinek, włókien kolagenu stanowiących o szczelności naczyń, ita. Inwazyjność Clostridium perfringens typu A wynika również z wytwarzania enzymów niszczących włókna naczyń krwionośnych (enzym kolagenoza), białka ustrojowe (enz. proteinazom), czerwone krwinki transportujące tlen (enz. hemolizynom). Skutkiem działania enzymów jest np. ustrojowa blokada transportu energii w postaci glukozy, rozpad białek tworzących nabłonek jelitowy i stąd zaburzenia wchłaniania wody w jelitach, a w konsekwencji biegunka. Udokumentowano, że te szczepy Clostridium perfringens, które posiadają zdolność wytwarzania enterotoksyny typu CPE są odpowiedzialne za tzw. biegunkę poantybiotykową oraz tzw. biegunki sporadyczne. Wyizolowano je z próbek pochodzących od: bydła (22%), koni (14%), psów (2%), małży (12%), jak też z wód gruntowych. (10%) [1,2,3,4].

Diagnostyka zatrucia pokarmowego Clostridium perfringens
Diagnostyka zatrucia pokarmowego bakterią zgorzeli gazowej nie jest jednoznaczna, bowiem jej obecność w kale chorego jeszcze tego nie dowodzi. Wynika to z tego, że pewne jej szczepy są naturalnym składnikiem flory jelitowej. Istnieje kilka typów laseczek Clostridium perfringens, jeden z nich jest nawet naturalnym składnikiem flory jelitowej i żeńskich dróg rodnych.

Wskaźnik zatrucia pokarmowego Clostridium perfringens
Według dostępnych źródeł naukowych rozpoznanie tego zatrucia może być oparte na liczbie bakterii: mniej niż 1000 bakterii w jednym gramie kału jest wartością typową dla flory fizjologicznej natomiast powyżej 1 000 000 świadczyć może o zatruciu.

Objawy zatrucia pokarmowego [4]
Objawy zatrucia pokarmowego Clostridium perfringens występują zwykle po 8 – 12 godzinach od spożycia skażonych potraw, czas ten może jednak wynieść nawet 24 godziny. Są to gwałtowne i bardzo silne bóle brzucha z niewielką biegunką, często z domieszką krwi.

Biegunki poantybiotykowe z udziałem Clostridium perfringens (CPE+) typu A [4,6]
Nie wszyscy wiedzą, że jednym z głównych sprawców tzw. biegunek poantybiotykowych są szczepy Clostridium perfringens typu A. Wykryto np. te szczepy 13% pacjentów ze 158 chorych z podejrzeniem biegunki poantybiotykowej (AAD). Niektóre z nich wytwarzają zjadliwą toksynę CPE+ . Chociaż tę enterotoksynę CPE+ wytwarza niewielki odsetek Clostridium perfringens, tj. ok. 5–6%, – to mogą swymi genami zakażać pokrewne szczepy. A to skutkuje znacznie cięższym przebiegiem choroby. Enterotoksyny wytwarzane w jelicie przez Clostridium perfringens (CPE+) typu A powodują zahamowanie transportu glukozy, utratę białek ustrojowych, uszkodzenie nabłonka jelitowego. Dowiedziono że enterotoksyna CPE+ w dużej dawce już w ciągu 30 minut zaczyna uszkadzać mikrokosmki jelita, a w konsekwencji zaburzać wchłanianie płynów i elektrolitów. Co więcej eterotoksyna bakterii Clostridium perfringens – oznaczona grecką literą alfa – rozkłada cenne białko transportowe lecytynę oraz białka krwi. A to oznacza, że w kolejnej fazie patologii zahamowanie absorpcji substancji odżywczych z pokarmu do krwi. Finalnie – wskutek blokady zdolności chłonnych mikrokosmków jelita i złuszczenia nabłonka – ma miejsce gwałtowna kumulacja płynów i elektrolitów w jelicie cienkim, co objawia się ostrą biegunką. Jest to groźne szczególnie dla schorowanych pacjentów oddziałów geriatrycznych oraz chorych z obniżoną odpornością immunologiczną. [3,4]

Infekcja ran bakterią Clostridium perfringens zagraża życiu
Bakterie Clostridium perfringens różnych typów występujące powszechnie w ściekach, glebie oraz w zbiornikach wodnych i skażonej wodzie studziennej używanej do mycia ciała mogą wywoływać kontaktowe zakażenia skóry i tkanki podskórnej. Są szczególnym zagrożeniem, jeśli z zakażoną raną dostaną się do środowiska szpitalnego i zainfekują sprzęty powszechnego użytku lub urządzenia sanitarne. Przypomnijmy, że laseczki i przetrwalniki zgorzeli gazowej są odporne na temperaturę, bowiem nie uśmierca ich długotrwałe gotowanie, czyli tradycyjna pasteryzacja, jak też niektóre popularne środki dezynfekcji. Dodajmy, że w zainfekowanej ranie stosunkowo szybko się namnażają bakterie niszcząc zdrowe tkanki i wywołując objawy zwane zgorzelą gazową. Przykładowo toksyna kappa (kolagenaza) odpowiada za intensywne niszczenie okolicznych tkanek. Ma miejsce proces zwany zgorzelinowym zapaleniem tkanki łącznej, zwykle o gwałtownym przebiegu, z intensywną martwicą tkanki podskórnej i skóry. [5] Proces zapalny uwalnia gazy gnilne, które gromadzą się pod skórą powodując obrzęk chorobowy. Szczególnym zagrożeniem są toksyny tej bakterii, w tym już wspomniana toksyna alfa. Kiedy rana uwalnia tę toksynę ta drogą krwi i zatruwa kluczowe narządy. Udokumentowane są przypadki szpitalnych zakażeń poważnie uszkadzających serce oraz nerki. Dodajmy, że nieleczone zakażenie rany laseczkami zgorzeli gazowej może zakończyć się tzw. sepsą i śmiercią. [1,2,3,5]

Piśmiennictwo
  1. Zbigniew Anusz: Mikrobiologia i parazytologia lekarska. Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, Warszawa, 1986. ISBN 83-200-0686-
  2. G. Virella – Mikrobiologia i choroby zakaźne. Wydanie I polskie pod redakcją Piotra B. Heczko. Wyd. Medyczne Urban&Partner, Wrocław 2000
  3. Podstawy mikrobiologii lekarskiej Mazia L. Zaremba, Jerzy Borowski, Wydawnictwa Lekarskie PZWL
  4. CLOSTRIDIUM PERFRINGENS JAKO CZYNNIK ETIOLOGICZNY BIEGUNKI POANTYBIOTYKOWEJ - Autorzy: Joanna Kadzielska1*, Piotr Obuch-Woszczatynski1, Hanna Pituch1, Grazyna Młynarczyk1 - POSTĘPY MIKROBIOLOGII 2012, 51, 1, 17–25; http://www.pm.microbiology.pl Katedra i Zakład Mikrobiologii Lekarskiej, Warszawski Uniwersytet Medyczny, ul. Chałubinskiego 5,5.
  5. ZAKAŻENIA SKÓRY I TKANEK MIĘKKICH-oprac. Katedry i Zakładu Mikrobiologii Wydziału Nauk Biologicznych Uniwersytetu Wrocławskiego http://m.umed.wroc.pl/sites/default/files/mikrobiologia/files/stomatologia/SKORA%20I%20TKANKI%20MIEKKIE.pdf
  6. Flora przewodu pokarmowego chorych z podejrzeniem biegunki poantybiotykowej [AAD]. I. Clostridium perfringens; autorzy: Pituch H. ,Martirosian G. ,Obuch-Woszczatynski P. ,Meisel-Mikolajczyk F. ,Luczak M.; Medycyna Doświadczalna i Mikrobiologia 2000 | 52 | 4 |


 
oprac. mgr Edward Ozga Michalski
linki sponsorowane, reklamy

733
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz



Na Forum
u nas sprawdza się przede wszytkim dieta z niskim ig i ił :) jak najmniej przetworzona żywność no i regularność - u ...chorutke     38674

Temat do zamknięcia pewnie bo ma 2 lata... chyba ze jeszcze ktoś chce cos tu dopisać ...Weteranen     41584

I tk trzymać ;) ...Weteranen     24364

Moja mama kiedyś przy zbiorach pracowła (to PRL więc i ludzie na polu robili więcej) i robili caly dzień. Od tego czasu ma ja ...Weteranen     33140

Na szczęście możliwe jest już leczenie medyczną marihuaną i ponoć daje super efekty. Słyszałam, że s ...magosiakar     7276

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-Bakterie probiotyczne i probiotyki w profilaktyce zaparcia
-Bóle brzucha w zespole jelita drażliwego
-Biegunki w zespole jelita drażliwego
-Clostridium perfringens wywołuje biegunki i zakażenia ran
-Czerwonka choroba brudnych rąk
-Czy już mamy zaparcie?
-Gronkowiec lubi lody i kremówki
-Jak działa zdrowe jelito grube?
-Leczenie zaparcia dietą
-Leczenie zespołu jelita drażliwego
-Leki psychotropowe w terapii zespołu jelita drażliwego
-Lodówkowa bakteria – listeria monocytogenes
-Nadwrażliwość trzewna a zespół jelita drażliwego
-Niebezpieczna pałeczka okrężnicy - Escherichia coli
-Objawy zespołu jelita drażliwego
-Okoliczności mające wpływ na leczenie zespołu jelita drażliwego
-Przyczyny zaparć
-Rozpoznanie zespołu jelita drażliwego
-Salmonella enteritidis ukrywa się w jajkach
-Zabójcza botulina, czyli jad kiełbasiany
-Zakażenie pokarmowe bakterią Campylobacter
-Zaparcia w zespole jelita drażliwego
-Zaparcie z niedoboru błonnika
-Zaparcie z odwodnienia stolca
-Zasady dietetyczne w zespole jelita drażliwego
-Zwiastuny choroby
linki sponsorowane, reklamy

Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.