Przychodnia.pl
Sobota 29. Kwietnia 2017r
Katarzyny, Ryty
linki sponsorowane, reklamy

Biegunki w zespole jelita drażliwego
Literackie mottto artykułu:

Na Kapitolu w modłach zatopiony
Głębokie bogu oddając pokłony,
Eton nie wstrzymał brzydkiego odgłosu.
Ludzie się śmiali, ale pan niebiosów,
Bardziej zgorszony niż do śmiechu skory,
Kazał mu w domu jeść przez trzy wieczory.
Odtąd nie mogąc zapomnieć o wstydzie,
Ilekroć biedak na Kapitol idzie,
Wszędzie po drodze wstępuję do latryn
I tam na zapas głośno puszcza wiatry,
A potem jeszcze, na wszelki wypadek,
Zanosząc modły – mocno ściska zadek.

Marcjalis, Epigramy
Przekład S. Kowalczyk

Biegunka jest to stan, kiedy chory oddaje w ciągu 24 godzin więcej niż trzy luźne stolce.
Biegunką będzie się nazywało jednorazowe oddanie stolca, jeśli będzie on zawierał krew, śluz lub ropę. Za przewlekającą się biegunkę należy uważać sytuację, w której nieprawidłowe wypróżnienia utrzymują się dłużej niż 10 dni. Stolce mogą zawierać składniki świadczące o przewlekłym stanie zapalnym (śluz, ropa, krew), jednakże bardziej charakterystyczną cechą biegunki przewlekłej jest obecność w wypróżnieniach nadmiernej ilości produktu źle wchłoniętego. Niektórzy pacjenci z rozpoznaniem zespołu jelita drażliwego skarżą się właśnie na dokuczliwe biegunki, które nie pozwalają im prowadzić normalnego trybu życia (pisownia oryginalna).

A oto typowa relacja mojego pacjenta:
Mam teraz 18 lat, a moje problemy z bólami brzucha rozpoczęły się już, gdy miałem lat 12. Właściwie bolesne skurcze jelit pojawiały się po każdym posiłku. Zaraz po zjedzeniu musiałem biec z powodu biegunki do toalety, a niekiedy, niestety, zdarzało mi się nawet pobrudzić bieliznę. Po latach, kiedy lekarze mówili mi, że „choroba tkwi w mej głowie” matka zabrała mnie do gastrologa i ten rozpoznał zespół jelita drażliwego. Miałem wtedy 17 lat. Później miewałem dni lepsze i gorsze. Od wielu lat jednak, jeśli mam gdzieś wyjść z przyjaciółmi wieczorem, muszę zakładać pampers, aby nie narazić się na kompromitację. Boję się jednak, że kiedyś ktoś może go zauważyć i wtedy zapadnę się pod ziemię ze wstydu.

Nadwrażliwość jelit na biegunki
Normalny proces trawienia i wchłaniania pokarmów opiera się na wydzielaniu wody i soli w postaci soków trawiennych do światła przewodu pokarmowego, a następnie na ich ponownym wchłanianiu. Żadna z funkcji ustroju nie jest jednak bardziej zmienna i narażona na zewnętrzne wpływy niż oddawanie stolca. Prawidłowe przyzwyczajenia dotyczące wypróżnień różnią się znacznie u ludzi i zależą od wieku, indywidualnych czynników związanych ze stanem zdrowia, wzorców dietetycznych, socjalnych i kulturowych. U mieszkańców miast częstość wypróżnień waha się od dwóch, trzech dziennie, aż po dwa wypróżnienia tygodniowo, co indywidualnie może być uważane za prawidłowe. Zmiana częstości wypróżnień, ich konsystencji lub objętości, a także obecność w stolcu krwi lub ropy mogą wskazywać na chorobę.

Biegunka pojawia się, gdy motoryka jelit jest zbyt przyspieszona
Przyśpieszenie motoryki jelit, czyli nadmierna częstotliwości skurczów mięśni jelita uniemożliwia zwrotne wchłonięcie wystarczającej ilości wody. Gdy biegunka współistnieje z zespołem jelita drażliwego, pierwszy oddany stolec będzie luźny i nieuformowany, następne zaś zawierać będą coraz mniej kału, a coraz więcej śluzu, który przypominać może białko surowego jaja. Śluz ten wskazuje na zaburzenie motoryki jelita grubego, które jest związane z tą chorobą, nie jest on jednak dowodem obecności poważniejszych chorób, jak zapalenie lub infekcja.

Jak bardzo dolegliwości opisywane utrudniać mogą życie pacjentów?
Dolegliwości biegunkowe mogą wywoływać silne bóle a nawet ciężką depresję będącą powodem myśli rezygnacyjnych. Świadczy o tym opis dolegliwości jednego z mych pacjentów:
Miałem też jednoczesne zaparcia i biegunki. Najpierw potworny ból żołądka, po około 30 minutach biegunka (5-12 razy). Bóle dokuczliwe, szczególnie po zjedzeniu czegokolwiek, torsje na przemian treściwe i puste szarpiące całe podbrzusze. Od 14-08-2002 ból mnie męczył bez przerwy, a biegunkę miałem 100 razy (do 02-09-2003). Dolegliwości mijają po zażyciu estazolamu bądź innego środka tego typu.
Niedawno przeprowadzono mi badanie:
- gastroskopia
- kolonoskapia
- biopsja 2x
Obraz przełyku, żołądka, dwunastnicy oraz jelita grubego prawidłowy. Mam stany depresyjne, wszystko mnie denerwuje, wybucham od razu. Nie mogę spać, skupić się na pracy z powodu nerwów. Biegunki i bóle dokuczają mi szczególnie. Wprost życie mi niemiłe.


Do przewodu pokarmowego wlewa się codziennie około 8 litrów soków trawiennych (ślina, sok żołądkowy, trzustkowy i jelitowy, żółć).
Po uwzględnieniu wody zawartej w napojach i pokarmach można przyjąć, że prawie 10 litrów płynów przechodzi przez przewód pokarmowy w ciągu doby. Nawet w warunkach całkowitego głodzenia ilość soków trawiennych wlewających się do światła przewodu pokarmowego wynosi około 3 l/dobę. Z tej objętości do jelita grubego dociera około 1,5 litra płynów na dobę, a tylko 100-200 ml wydalane jest z kałem. Stolec w 60 do 90% składa się z wody, dlatego też, upraszczając, biegunka polega na nadmiernym wydalaniu wody ze stolcem.

Biegunkę powodować mogą*:
A. Substancje, które hamując wchłanianie, powodują zaburzenie równowagi pomiędzy ilością wydzielanej i wchłanianej wody i powodują biegunkę.
B. Zachwiać równowagę pomiędzy wchłanianiem i wydzielaniem mogą substancje pobudzające wydzielanie wody do światła przewodu pokarmowego:
- enterotoksyny bakteryjne,
- wirusy,
- sole żółciowe itp.
C. Biegunkę powodować może też uszkodzenie błony śluzowej przewodu pokarmowego i ucieczka do światła jelit krwi, osocza, wody.
D. Nadmierna produkcja śluzu obserwowana np. w przypadku polipów przewodu pokarmowego.
*W zespole złego wchłaniania mamy zazwyczaj do czynienia z kombinacją kilku tych mechanizmów.

W zależności od mechanizmu patofizjologicznego leżącego u podłoża nadmiernego wydalania wody w stolcu biegunki dzieli się następująco:
- Biegunka osmotyczna, w której na skutek obecności osmotycznie czynnych składników pokarmów dochodzi do zahamowania wchłaniania wody ze światła jelita. Dajmy, że osmoza – to samoistne przenikanie wodnego roztworu tych składników przez błonę półprzepuszczalną rozdzielającą dwa roztwory o różnym stężeniu. Osmoza spontanicznie zachodzi od roztworu o niższym stężeniu substancji rozpuszczonej do roztworu o wyższym, czyli prowadzi do wyrównania stężeń obu roztworów. Substancje takie jak cukry lub osmotycznie czynne sole siarczanowe i fosforany (podawane np. jako środki przeczyszczające) mogą powodować wzrost objętości stolca. Nietolerancje cukrów, nadmierna podaż substancji zastępujących cukier w pokarmach dietetycznych (sorbitol, hexitol, mannitol) są często przyczyną biegunek.
- Biegunka sekrecyjna, w której w jelitach pojawiają się substancje wzmagające wydzielanie wody i soli do światła przewodu pokarmowego. Są to zazwyczaj enterotoksyny bakteryjne, wirusy, sole żółciowe, tłuszcze (w wyniku niewłaściwego trawienia lub podawane jako środek przeczyszczający), niektóre hormony, np. sekretyna, kalcitonina lub VIP (vasoactive intestinal peptide) wydzielany przez niektóre hormonalnie czynne nowotwory lub leki, np. prostaglandyny.
- Biegunka w przebiegu zespołu złego wchłaniania. Mamy z biegunką taką do czynienia, gdy w jelitach nagromadzą się niewchłonięte a rozpuszczalne w wodzie składniki pokarmów działających osmotycznie czynnie lub nierozpuszczalne w wodzie tłuszcze działające sekrecyjnie. Biegunka wysiękowa. Jej przyczyną mogą być ograniczone procesy zapalne jelit, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, choroby nowotworowe. Uszkodzenie śluzówki powoduje utratę krwi, osocza, wody, elektrolitów, śluzu.
- Biegunka w wyniku zaburzonego pasażu jelitowego jest obserwowana bardzo często po zabiegach operacyjnych dotyczących przewodu pokarmowego (resekcji jelit, żołądka itp.). Dochodzi wtedy do szybszego pasażu i niedostatecznego wchłaniania wody ze światła przewodu pokarmowego.
- Biegunki, których doświadczają pacjenci z zespołem jelita drażliwego, mimo że nie stanowią poważniejszego zagrożenia dla życia, są szczególnie ambarasujące. Niech zaświadczy o tym opowieść jednej z pacjentek:

Pierwszy epizod z przykrym doświadczeniem choroby nazywanej zespołem jelita drażliwego miałam dwa lata temu. Ból pojawił się w czasie godzinnej jazdy do pracy autobusem. Kiedy przyjechałam do pracy, miałam silną biegunkę i niestety pobrudziłam sobie ubranie. Ponad pół godziny spędziłam w toalecie, doprowadzając swoją bieliznę do porządku. Oczywiście bardzo się tym wystraszyłam. Po tym fakcie dowiedziałam się od lekarza, że cierpię na tę chorobę. Prawie zawsze przebiega to u mnie w ten sposób, że niespodziewanie pojawiają się biegunki. Czasami następuje to już pół godziny po posiłku. Przytrafiało mi się to w sklepie, restauracji, w domu, w czasie wizyty u przyjaciół itp. Od tego czasu, ilekroć wychodzę, zabieram ze sobą zapasową bieliznę, mydełka i woreczek na zabrudzone rzeczy. Do samochodu zawsze zabieram plastikową podkładkę, na której siadam. Nigdy nie jadam przed wyruszeniem gdziekolwiek. Teraz już wiem, że ilekroć zaczyna burczeć mi w brzuchu, to zbliża się niebezpieczny moment. Raz złapało mnie to w korku na ulicy i to był chyba najgorszy czas w moim życiu.

Oczywiście biegunkę mogą powodować również czynniki związane z chorobami lub wadami w budowie przewodu pokarmowego lub innymi wadami genetycznymi:
- skręt żołądka,
- marskość torbielowata trzustki w następstwie mukowiscydozy,
- wrodzona niedrożność dróg żółciowych,
- atrezja dwunastnicy,
- nadmierna przepuszczalność błony komórkowej (w celiakii),
- wady szlaków metabolicznych (zaburzenia transportu glukozy i galaktozy, tłuszczy, aminokwasów, sodu, cynku, magnezu, chloru),
- enzymopatie jelitowe (brak lipazy, amylazy, laktazy sacharazy i maltazy) i inne.

Długotrwałe biegunki mogą być powodem przewlekłego zmęczenia psychicznego i osłabienia fizycznego. Niech zaświadczy o tym wypowiedź jednej z pacjentek:
Cierpiałam na zespół jelita drażliwego przez ostatnie 5 lat. Pamiętam okresy, kiedy męczyły mnie one nawet przez dwa tygodnie bez przerwy. W tamtym czasie bardzo nie lubiłam wizyt lekarskich. Był to pewnie wielki błąd, ale w ten sposób chciałam chyba zignorować swoją chorobę. Może to się wydawać dziwne ale brzuszny dyskomfort i pęcznienie brzucha, jakie występowało po każdym niemal jedzeniu, traktowałam jako coś naturalnego. Do tego dochodziło jeszcze poczucie stałego osłabienia i zmęczenia. Większość czasu czułam się zupełnie wyczerpana. Wiedziałam, że to biegunki osłabiają mnie fizycznie i psychicznie. Musiałam się zmuszać, aby cokolwiek zrobić. Stan taki występował niekiedy nawet od samego rana, gdy tylko się obudziłam.

Ponadto odczuwałam różne inne jeszcze nieprzyjemne objawy, które postaram się w skrócie wymienić:
- poczucie napompowania brzucha, gdy tylko coś zjadłam, brzuch miałam dwa razy większy niż przed jedzeniem.
- silne kurcze żołądka połączone z bólem brzucha
- biegunki, niekiedy na przemian z zaparciami
- zaparcia (zazwyczaj pojawiały się po określonych pokarmach)
- bóle w pachwinach, bóle nóg, a niekiedy bóle w krzyżu
- stałe zmęczenie
- ataki paniki z silnym biciem serca
- pieczenie w przewodzie pokarmowym

W okresie kilku lat objawy stawały się coraz bardziej nasilone, pojawiały się coraz częściej i trwały dłużej.
W tym czasie leczono mnie wieloma antybiotykami, gdyż podejrzewano zapalenia dróg moczowych. Niestety po antybiotykach moje dolegliwości się nasilały, a nie następowała żadna poprawa. Szczególnie nasilały się biegunki. W tym okresie poważnie byłam zaniepokojona swym stanem. Podejrzewałam, że choruję na raka, a lekarze ukrywają to przede mną. W tym czasie leczyłam się u czterech lekarzy, którzy przeprowadzili u mnie szereg badań. Miałam nawet skierowanie do szpitala. Po tych badaniach stwierdzono, że cierpię na przewlekły zespół jelita drażliwego i depresję.

Biegunki przewlekłe u niemowląt i małych dzieci
Biegunki przewlekłe u niemowląt i małych dzieci to osobne, obszerne zagadnienie, w zasadzie nie dotyczące zespołu jelita drażliwego. Wspomnieć tylko trzeba, że o ile organizm dorosłego człowieka najczęściej łatwo radzi sobie z biegunką, to gorzej jest z małymi dziećmi: corocznie na całym świecie sześćset tysięcy niemowląt i przedszkolaków umiera z powodu ciężkich biegunek wirusowych. Szczególnie groźne są biegunki wywoływane przez rotawirusy. Te wirusy potrafią pobudzać jelita do wydzielania ogromnych ilości płynu, co szybko prowadzi do poważnego odwodnienia, które może stać się przyczyną śmierci.

Zazwyczaj biegunki są tylko wiodącymi dolegliwościami w jednej z podgrup zespołu jelita drażliwego. Oczywiście towarzyszy im szereg innych dokuczliwych dolegliwości, o czym zaświadczyć może jedna z relacji pacjentki:
Inne objawy to uczucie pieczenia w żołądku, tak jakby gotowała się tam woda, występuje przy tym gorący oddech, skóra robi się cieplejsza, lekko piekąca i zaróżowiona, temperatura nieznacznie wzrasta ok.37.* C Po zażyciu ranigastu objawy ustępują, lecz po zaledwie kilku godzinach powracają. Przy tym mam nawracające biegunki które trwają okresowo. Objawy biegunki: ostry ból w lewej części, konieczność wypróżnienia, stolec wodnisty z domieszką śluzu, po wypróżnieniu ulga i ból ustępuje. Niekiedy po jednym wypróżnieniu mogę jeść i stolec jest normalny, a niekiedy objawy utrzymują się kilkanaście dni, niezależnie od diety, i ustępują samoistnie. Nadmienię jeszcze, że nie mogę od ok.3 lat spożywać produktów mlecznych. Jestem alergiczką.

Od Autora: TREŚCI prezentowane w witrynie mają wyłącznie charakter edukacyjny.
Autor dr n. med. Janusz Krzyżowski – psychiatra
KONTAKT: Prywatny Gabinet Lekarski: Leczenie zespołu jelita drażliwego - uwarunkowanego stresem i podłożem psychogennym, stanów lękowych, depresji, nerwic.
Warszawa Ul. Dolna 4/15
Rejestracja tel. 22 833 18 68

Aneks
Informacje naukowe pogłębiające treść artykułu

Motoryka jelit a biegunka w zespole jelita drażliwego
Od 1965 roku dolegliwości występujące w zespole jelita drażliwego wiąże się z pa­radoksalną zmianą motoryki jelit. Connel będący autorem tej koncepcji stwierdził znamienny wzrost aktywności motorycznej okrężnicy po jedzeniu. Pokrywałoby się to z danymi zbieranymi w czasie wywiadów od pacjentów. Uważa się, że co czwarty pacjent występowanie bólów i biegunek wiąże ze spożyciem posiłku. Spostrzeżenia Latimera i Sarny potwierdzają koncepcje Connla. Uważa się, że owa zmiana motoryki jelit po posiłkach wywoływana jest przez cholecystokoninę i inne endogenne hor­mony jelitowe. Kolejnym czynnikiem pobudzającym i wyzwalającym zaburzenia motoryki jelita grubego u pacjentów z omawianym schorzeniem są sta­ny pobudzenia emocjonalnego. Almy wykazał, iż stany zbliżone do depresyjnych związane są z zahamowaniem moto­ryki jelita (każdy psychiatra zna to zagadnienie z codziennej praktyki), zaś złość i agresja powodują wzrost motoryki okrężnicy. Wspomniany autor uważa, że osoby cierpiące na zespół jelita drażliwego różnią się od zdrowych tym, że są nadwrażliwe na wiele bodźców psychogennych, które u osób zdrowych nie wywołują tak silnych reakcji. Do podobnych konkluzji dochodzą również Whi­tehead, Engel i Schuster.

Piśmiennictwo
U Autora
 
linki sponsorowane, reklamy

2308
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz



Na Forum
a która pomoc najlepsza jest ...krzysztof528     22147

Proszę o małą interpretację.Robiłem tomografię kręgosłupa lędżwiowego.Chorowalem 5 lat temu na rw ...rafael270     35

alergiczne zapalenie o nic przyjemnego, sam to teraz przechodze, oczy mam załzawione cały czas, normalnie wygląda jakbym płaka ...wala     4088

kwestia zmiany trybu życia i odpowiednia dieta ...AnnaAgreeable     20271

[quote='Natalia' pid='42' dateline='1427573777'] Słyszałam na zajęciach z trychologii że włosy rosną do pewnego momentu ...Weronika     51537

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-Bakterie probiotyczne i probiotyki w profilaktyce zaparcia
-Bóle brzucha w zespole jelita drażliwego
-Biegunki w zespole jelita drażliwego
-Clostridium perfringens wywołuje biegunki i zakażenia ran
-Czerwonka choroba brudnych rąk
-Czy już mamy zaparcie?
-Gronkowiec lubi lody i kremówki
-Jak działa zdrowe jelito grube?
-Leczenie zaparcia dietą
-Leczenie zespołu jelita drażliwego
-Leki psychotropowe w terapii zespołu jelita drażliwego
-Lodówkowa bakteria – listeria monocytogenes
-Nadwrażliwość trzewna a zespół jelita drażliwego
-Niebezpieczna pałeczka okrężnicy - Escherichia coli
-Objawy zespołu jelita drażliwego
-Okoliczności mające wpływ na leczenie zespołu jelita drażliwego
-Przyczyny zaparć
-Rozpoznanie zespołu jelita drażliwego
-Salmonella enteritidis ukrywa się w jajkach
-Zabójcza botulina, czyli jad kiełbasiany
-Zakażenie pokarmowe bakterią Campylobacter
-Zaparcia w zespole jelita drażliwego
-Zaparcie z niedoboru błonnika
-Zaparcie z odwodnienia stolca
-Zasady dietetyczne w zespole jelita drażliwego
-Zwiastuny choroby
linki sponsorowane, reklamy

Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.