Przychodnia.pl
Piątek 24. Listopada 2017r
Jana, Flory
linki sponsorowane, reklamy

Choroby wątroby w cukrzycy
Wątroba jest największym, bowiem ważącym około 1,5 kg gruczołem ciała. Gruczoł ten jest centralnym narządem przetwarzającym pokarm i „oczyszczającym” krew. Od jego zdrowia zależy metabolizm, tj. przetwarzanie i przyswajanie pokarmów oraz wytwarzanie, magazynowanie i wydalanie wielu ważnych dla życia substancji. Gruczoł ten odgrywa centralną rolę w dostarczaniu innym narządom substancji energetycznych (glikogenu), w przetwarzaniu tłuszczu, ( np. uczestniczy w wytwarzaniu żółci niezbędnej dla ich trawienia), wytwarza znaczną część białek krwi, usuwa toksyny wchłaniane z pożywieniem, wodą i powietrzem.

Wątroba jest silnym i „cierpliwym” organem, ale niestety zbyt często zmuszanym do nadmiernego wysiłku obfitymi i ciężko strawnymi potrawami, różnorodnymi zatruciami pokarmowymi, nadmiarem spożywanego alkoholu, niepożądanym działaniem wielu leków, wirusowymi zakażeniami, itp. Spowodowane tym przewlekłe zapalenia wątroby zagrażają martwicą jej komórek zwanych hepatocytami. Uszkodzenia wątroby z tzw. wtórnym przerostem tkanki łącznej nazywa się marskością, gdyż zniszczone komórki wątroby są zastępowane bezwartościową tkanką łączną lub tłuszczową. Podobne zagrożenie marskością lub martwicą wątroby stwarzają przewlekłe choroby ustrojowe – np. cukrzyca.
Jaki jest wpływ cukrzycy na wątrobę?
Cukrzyca jest zwykle chorobą długotrwałą, na która jesteśmy skazani do końca życia. Wskutek jej wieloletniego przebiegu, u co trzeciej chorującej osoby mogą wystąpić zaburzenia wątroby. Częstą przyczyną zaburzeń jest zakłócenie metabolizmu węglowodanów, przejawiające się nadmiernym gromadzeniem glikogenu w wątrobie oraz nieprawidłowy metabolizm tłuszczów i nadmierne ich gromadzenie się w wątrobie. W obu przypadkach może to prowadzić do stłuszczenia i marskości narządu. Zaburzenia funkcji wątroby prowadzą również do zaburzeń czynności pęcherzyka żółciowego i dróg żółciowych. Powyższe choroby wątroby i dróg żółciowych wywołuje zarówno cukrzyca typu I (wymagająca wstrzyknięć insuliny), jak i typu II (nie wymagająca wstrzyknięć insuliny) . Ujawnienie się tych współzależności stało się możliwe dzięki upowszechnieniu precyzyjnych testów laboratoryjnych oraz coraz doskonalszych badań ultrasonograficznych.


Wśród zaburzeń i chorób wątroby wywołanych przez cukrzycę można wyróżnić:
  1. ZABURZENIA PRZEMIANY WĘGLOWODANÓW
  2. ZABURZENIA PRZEMIANY TŁUSZCZU PO WPŁYWEM CUKRZYCY
  3. CUKRZYCOWĄ KAMICĘ ŻÓŁCIOWĄ
  4. NIEPOŻĄDANE SKUTKI LEKÓW PRZECIWCUKRZYCOWYCH
  5. CHOROBY WYWOŁUJĄCE CUKRZYCĘ
ZABURZENIA PRZEMIANY WĘGLOWODANÓW

Jaka jest rola wątroby w przetwarzaniu węglowodanów?
Wątroba odgrywa kluczową rolę w metabolizmie węglowodanów. Glukoza – podstawowe paliwo organizmu - zostaje wchłonięta do krwi w jelitach. W wątrobie poddawana jest „chemicznemu zagęszczeniu” i przetwarzaniu w substancję zapasową tzw. glikogen. Glikogen gromadzony jest w wątrobie jak w spichrzu, podobnie zresztą jak też częściowo w innych narządach. Gdy we krwi zaczyna brakować glukozy, jest bardzo szybko rozkładany, a wytworzona z niego glukoza jest uwalniana do krwi. Niestety u osób chorych na cukrzycę może dochodzić do nieuzasadnionej nadprodukcji i gromadzenia się glikogenu w wątrobie, co prowadzi do zaburzeń chorobowych.
Dlaczego wątroba wytwarza i gromadzi zbyt dużo glikogenu?
Obecnie uważa się, że jednym z powodów nadprodukcji glikogenu w wątrobie są duże wahania glukozy we krwi, co cechuje zwłaszcza źle kontrolowaną cukrzycę typu 1. Dowodzą tego eksperymenty na zwierzętach, w których udowodniono, że podanie insuliny w sytuacji jej dużego niedoboru wywołuje przedłużone, intensywne tworzenie się glikogenu w wątrobie, utrzymujące się, aż do powrotu glikemii do pozycji wyjściowych, często o wysoce podwyższonych wartościach. Wydaje się, że podobnie wygląda to w organizmie człowieka.
Czy dobra kontrola cukrzycy zapobiega nadprodukcji glikogenu?
Dobra kontrola prowadząca do pełnej normalizacji poziomu cukru może doprowadzić do cofnięcia się opisywanych zmian. Jednak dodatkowym czynnikiem wywołującym nadmierną kumulację glikogenu w wątrobie może być nadmiar pewnego hormonu - kortyzolu. W okresach złego leczenia, długotrwałe podawanie nadmiernej ilości insuliny stymuluje wydzielanie tego hormonu – ten zaś przyczynia się do nadmiernego wątrobowego gromadzenia glikogenu.
Jaki jest wpływ nadmiaru glikogenu na wątrobę?
Nadmiar glikogenu kumuluje się w jądrach komórek wątroby, zwanych hepatocytami, jak i w ich cytoplazmie. Pod wpływem intensywnego napływu glikogenu - jądra komórek wątrobowych ulegają stopniowemu zwyrodnieniu. Zjawisko to dotyczy około 75% przypadków cukrzycy obu typów (typu I i II ), ale może się ono pojawiać także u osób zdrowych w takich chorobach, jak: hepatomegalia, gruźlica, niewydolność krążenia, zawał serca, nadczynność tarczycy, marskość i przewlekłe aktywne zapalenie wątroby, a także w ostrych chorobach zakaźnych (np. mononukleozie, odrze, błonicy, różyczce. Współistnienie zwyrodnienia jąder komórek wątrobowych pod wpływem glikogenu i późniejszego stłuszczenia tego organu uważa się za typowy obraz uszkodzenia wątroby w przebiegu cukrzycy.
Czy stłuszczenie wątroby wskutek nadprodukcji glikogenu jest odwracalne?
Tak. Pomimo, że nadmierne gromadzenie się glikogenu w wątrobie u dorosłych osób, ze źle leczoną (bądź nieleczoną) cukrzycą występuje aż w blisko 80% przypadków choroby, to zjawisko to szybko się cofa pod warunkiem podjęcia prawidłowego leczenia i właściwego wyrównania metabolicznego cukrzycy. Wówczas stłuszczenie wywołane nadprodukcją glikogenu nie prowadzi do zapalenia ani marskości narządu.
ZABURZENIA PRZEMIANY TŁUSZCZU PO WPŁYWEM CUKRZYCY

Jaka jest rola wątroby w trawieniu tłuszczu?
Wątroba odgrywa bardzo ważną rolę w metabolizmie tłuszczów, zwanych też lipidami. Tłuszcze powstałe w czasie trawienia po dostaniu się do wątroby są zużyte do produkcji wielu potrzebnych organizmowi związków tłuszczowych, przede wszystkim cholesterolu. Cholesterol jest nie tylko znanym nam szkodliwym związkiem powodującym miażdżycę, lecz również surowcem do wytwarzania hormonów, jak tez substancją niezbędną dla pracy komórek nerwowych, itp.
Na czym polegają zaburzenia przemiany tłuszczów (lipidów) w wątrobie w przebiegu cukrzycy?
Cukrzyca, zwłaszcza typu II, (obok nadmiernego spożywania alkoholu i otyłości), jest częstą przyczyną zaburzenia metabolizmu tłuszczów w wątrobie. Skutkiem tych zaburzeń jest nadmierna kumulacja lipidów w hepatocytach, co może doprowadzić do stłuszczenia. Możliwe są też inne choroby wywołane nadmierną kumulacją tłuszczu: tłuszczowe niealkoholowe zapalenie, zapalenie z włóknieniem oraz całkowity nieżyt, czyli marskość wątroby. U chorych powyżej 60 roku życia częstość powyższych powikłań sięga ok. 45% przypadków. Są one jeszcze częstsze w przypadkach ze współistniejącą otyłością, niż u chorych z prawidłową masą ciała. W cukrzycy typu I powikłania te są znacznie rzadsze - występują one z częstością 4,5-17,0% i wiążą się zwykle ze złym wyrównaniem cukrzycy.
Dlaczego nadmiar tłuszczu szkodzi wątrobie?
W warunkach dobrze leczonej cukrzycy - wymiana tłuszczu pomiędzy wątrobą a tkanką tłuszczową ciała jest zrównoważona. Równowaga ta, zależy jednak od wielkości zapasów tłuszczu w tkankach i poziomu insuliny we krwi. Zbyt duże wahania poziomu insuliny we krwi powodują zachwianie tej równowagi. Przykładowo długotrwały, wysoki niedobór insuliny, jaki często ma miejsce w cukrzycy typu I - prowadzi do intensywnego uwalniania tłuszczu z tkanki tłuszczowej. W efekcie dochodzi do wysokiego stężenia kwasów tłuszczowych we krwi i wzmożonego ich wnikania do komórek wątrobowych – hepatocytów. To inicjuje proces stłuszczenia wątroby.
Czy u chorych z cukrzycą typu II występuje podobny mechanizm?
Nie. Pierwotną przyczyną stłuszczenia wątroby u chorych na cukrzycę są zaburzenia metabolizmu tłuszczów oraz nadprodukcja pewnego typu lipidów - VLDL. Współodpowiedzialność za ten stan ponosi ponadto: otyłość, błędy dietetyczne, tj. nadmiar węglowodanów i tłuszczu w diecie, brak ruchu. Chociaż udział tych przyczyn bywa różny u różnych chorych, to wspólnym skutkiem jest, że źle leczona cukrzyca, a zwłaszcza nadmiar cukru we krwi (hiperglikemia) nasila produkcję tłuszczu w wątrobie i proces jej stłuszczenia.
Jaki przebiega początkowy, odwracalny etap stłuszczenia wątroby w cukrzycy?
Stłuszczenie wątroby zwykle obejmuje cały narząd. Proces zaczyna się od pojedynczych komórek - hepatocytów, które niemal w całości wypełniają się kroplami tłuszczu, co „spycha” jądro komórkowe i cytoplazmę na obwód komórki. Zmiana ta, niezależnie od nasilenia, ma charakter odwracalny. Niekiedy zmiany stłuszczeniowe mają charakter ograniczony, dotycząc fragmentu wątroby. Przyczyną takiego ogniskowego stłuszczenia jest prawdopodobnie współistnienie miejscowego niedokrwienia.
Jak zaczyna się martwica wątroby?
Niektóre komórki wątroby ulegają martwicy i pękają, a tłuszcz „wlewa się” pomiędzy ocalałe hepatocyty i tworzy drobne torbiele. W większości przypadków takie miejscowe stłuszczenie nie powoduje znacznych szkód, jednak może prowadzić do włóknienia komórek. Taki stan określa się, jako marskość wrotną ze stłuszczeniem. Mechanizm włóknienia, czyli pobudzenia tkanki łącznej do rozrostu w wątrobie nie został w do końca wyjaśniony, jednak za stymulator uważa się stan zapalny. W początkowej fazie marskości wątroba jest duża, potem zmniejsza się. Możliwa jest jednak nadal regeneracja narządu. W miarę regeneracji wytworzą się nowe pokolenia komórek narządu - hepatocytów, które nie są stłuszczone.
Czy łatwo jest wykryć wczesną fazę martwicy wątroby spowodowaną cukrzyca?
Niestety nie, gdyż widoczne (kliniczne) objawy stłuszczenia i zapalenia wątroby są dyskretne i mało odczuwalne; nierzadko przebiegają bezobjawowo. Nie sposób też wykryć tego typu zmian wątroby przy pomocy standardowych badań laboratoryjnych, bowiem odchylenia od norm, jeżeli w ogóle występują, są zwykle niewielkie. Toteż choroba bywa wykrywana przypadkowo lub z powodu epizodycznego bólu wątroby, uczucia pełności czy dyskomfortu w nadbrzuszu. Potwierdzić ją może dopiero badanie palpacyjne lub wspomniane już USG, czy tomografia komputerowa, lub rezonans magnetyczny.
Jak leczyć stłuszczoną wątrobę u osób z cukrzycą?
Fundamentalną zasadą leczenia wątroby, w tym również u osób chorych na cukrzycę jest eliminacja (lub zminimalizowanie)czynników wywołujących stłuszczenie. Druga zasadą jest poprawne leczenie choroby podstawowej, czyli normalizacja glikemii w cukrzycy. W związku z tym ważnym punktem terapii jest odpowiednia dieta, z ograniczeniem produktów wysokoenergetycznych i tłuszczów. Konieczne jest także zaprzestanie picia alkoholu i stosowania leków mających niekorzystny wpływ na wątrobę (hepatotoksycznych).
Co wiadomo o wpływie diety na zaburzenia metabolizmu tłuszczów w wątrobie?
Jak już wspomnieliśmy - szczególnym zagrożeniem dla wątroby jest dieta obfitująca w węglowodany - tj. zawierająca duże porcje makaronu, ziemniaków, pieczywa, słodyczy, słodkich owoców, itp. Tego typu produkty żywnościowe dostarczają dużo substratów do syntezy tłuszczu w wątrobie. Podobny efekt wywołuje dieta bogatotłuszczowa (duże porcje tłustego mięsa, tłuszczów zwierzęcych (tzw. nasyconych), roślinnych, itp.). Wątroba wskutek tej diety, wytwarza tak duże ilości tłuszczu, że nie jest ich w stanie wydzielić, co prowadzi do jej stłuszczenia. Zastosowanie diety ubogowęglowodanowej, o zmniejszonej zawartości kalorii, prowadzącej do redukcji masy ciała – zmniejsza wytwarzanie tłuszczu przez wątrobę i jest prostym, lecz skutecznym środkiem leczniczym.
Czy znane są lecznicze składniki diety?
Tak, są to np. witaminy z grupy B oraz optymalna ( nie za duża i za mała) ilość pełnowartościowego białka zwierzęcego zawierającego aminokwasy - cholinę i metioninę. Powyższe aminokwasy eliminują zakłócające przemiany tłuszczowe lipoproteiny VLDL z komórek wątroby - hepatocytów.
CUKRZYCOWA KAMICA ŻÓŁCIOWA

Czy cukrzyca powoduje kamicę dróg żółciowych?
Obecnie uważa się, że cukrzyca, zwłaszcza typu 2, sprzyja rozwojowi kamicy żółciowej. Wskazują na to dane epidemiologiczne. Kamica żółciowa występuje u chorych na cukrzycę 2-3 razy częściej niż u zdrowych.
Jak tłumaczy się wpływ cukrzycy na kamicę żółciową?
Skłonność do kamicy żółciowej w cukrzycy przypisuje się pogorszeniu kurczliwości pęcherzyka żółciowego i jego zdolności opróżniania się z żółci. Defekty kurczliwości i opróżniania się pęcherzyka żółciowego, z równoczesnym wzrostem objętości zalegającej w nim żółci potwierdzono ultrasonograficznie i radiologicznie. Za przyczynę tych zaburzeń uważa się uszkodzenie niektórych elementów autonomicznego układu nerwowego zawiadującego mechanizmem kurczliwości. Inną przyczyną jest zaburzenie gospodarki cholesterolem w cukrzycy i nadmierne nasycenie nim żółci.
NIEPOŻĄDANE SKUTKI LEKÓW PRZECIWCUKRZYCOWYCH

Jakie znamy niepożądane skutki leków dla wątroby?
Doustne leki przeciwcukrzycowe, np. pochodne sulfonylomocznika takie, jak: chlorpropamid, tolazamid, tolbutamid mogą niekiedy powodować powstawanie żółtaczki. Zależy to od dawki leku bądź wrażliwości konkretnego pacjenta na lek. Częstość tego niepożądanego działania jest jednak niewielka - największa jest w przypadku chlorpropamidu, bo aż od 0,5 do 1,0%. Przerwanie terapii prowadzi do ustąpienia obserwowanych zmian.
CHOROBY WYWOŁUJĄCE CUKRZYCĘ

Jakie choroby wątroby wywołują cukrzycę?
Upośledzenie funkcji wątroby może wywołać incydentalne objawy cukrzycy. Marskość wątroby powoduje incydentalne objawy u 80% chorych. Pełnoobjawowa cukrzyca (z hiperglikemią przekraczającą 126 mg% glukozy na czczo) i glikozurią (wydalanie glukozy z moczem) pojawia się w 10% tych stanów. Za przyczynę objawów cukrzycy uważa się tzw. obwodową insulinooporność oraz niekorzystny wpływ hormonów – glukagonu, oraz hormonu wzrostu, których obecność zakłóca fizjologiczne mechanizmy samoregulacji poziomu glukozy we krwi.
Jakie choroby towarzyszące cukrzycy mogą pogłębiać jej objawy?
Wspomnieć należy choroby ogólnoustrojowe, np. o podłożu autoimmunologicznym lub metabolicznym, które zaburzają funkcje wielu narządów, w tym wątroby i trzustki. Przykładem może być hemochromatoza, w której odkładanie się złogów żelaza prowadzi do marskości wątroby, z objawami łagodnej cukrzycy.
koniec
podpis
linki sponsorowane, reklamy

Lekarz diabetolog
Odchudzanie

Zobacz odpowiedź
lekarza diabetologa
- Najczęściej zadawane pytania usługa bezpłatna:
Roche Diagnostics Polska
-   Zadaj pytanie
Pytanie nie dotyczące cukrzycy pozostanie bez odpowiedzi.
29043
Twój komentarz
Dodaj nowy komentarz

1 PAWEŁ 86.63.125.115
2012-03-26 23:30:12

niema żartów w chorej wątrobie i jeszcze cukrzyca nie ma żartów


Na Forum
Witam serdecznie, moj synek ma 5 lat i waży 24 kg z badania moczu posiew wyszła już po raz 3 ta sama bakterja, Proteus mirabilis lekarz ...aniolek530@wp.pl     17

Witam serdecznie, moj synek ma 5 lat i waży 24 kg z badania moczu posiew wyszła już po raz 3 ta sama bakterja, Proteus mirabilis lekarz ...aniolek530@wp.pl     10

Dzieki za pomoc :) ...quina13     69198

ja na ból głowy pije kieliszek wódki i zawsze pomaga :D ...siczi999     95172

Witaminy im nie zaszkodzą. Co innego gdyby je faszerować jakimiś lekami. ...leniwyDarek8     106981

Pytanie do lekarza !!!
Cukrzyca ciężarnych
Zobacz odpowiedź lekarza Diabetologa
Najczęściej zadawane pytania Zadaj pytanie
Spis treści
-„Cukrzyca” bez cukrzycy
-ACCU-CHEK® 360°
-ACCU-CHEK® Active
-ACCU-CHEK® Go
-ACCU-CHEK® Multiclix
-ACCU-CHEK® Smart Pix
-ACCU-CHEK® Softclix
-Alkohol i cukrzyca
-Ceny insulin Novo Nordisk bez zmian
-Choroby wątroby w cukrzycy
-Co oznacza wartość kaloryczna diety?
-Cukrzyca - uleczalne zaburzenie metaboliczne
-Cukrzyca i uszkodzone „nerwy”
-Hemoglobina glikowana
-Hipoglikemia - groźne powikłanie cukrzycy
-Hipoglikemia zagraża pracy mózgu
-InnoLet – nowy, łatwy w obsłudze dozownik insuliny
-Jak się odżywiać w cukrzycy ?
-Leczenie cukrzycy ciężarnych
-Leczenie cukrzycy w ciąży
-Leczenie zespołu stopy cukrzycowej
-Nadciśnienie i cukrzyca
-Nefropatia cukrzycowa
-Nefropatia cukrzycowa i nadciśnienie tętnicze
-Niebezpieczny spadek cukru
-Odżywianie w cukrzycy
-Peny pomagają, kiedy wzrok zawodzi
-Pompy insulinowe
-Precyzyjny pomiar glikemii
-Przyczyny i objawy cukrzycy
-Retinopatia cukrzycowa
-Samokontrola w cukrzycy
-Samokontrola w hipoglikemii
-Wysiłek leczy cukrzycę
-Zamaskowana cukrzyca
-Zapobieganie owrzodzeniom stóp
linki sponsorowane, reklamy







Design by Media Park Sp. z o.o. ® © 1999 & 2017
Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.